قتلوا الّذين لايؤمنون باللّه ولا باليوم الأخر ولايحرّمون ما حرّم اللّه ورسوله ولايدينون دين الحقّ من الّذين أوتوا الكتب حتّى‌ يعطوا الجزية عن يد وهم صغرون. [٢]

توبه (٩) ٢٩

٢. تسليم‌

٤) خضوع و تسليم در برابر احكام و دولت اسلامى، از شرايط ذمّه:

قتلوا الّذين لايؤمنون باللّه ولا باليوم الأخر ولايحرّمون ما حرّم اللّه ورسوله ولايدينون دين الحقّ من الّذين أوتوا الكتب حتّى‌ يعطوا الجزية عن يد وهم صغرون. [٣]

توبه (٩) ٢٩

٣. پرداخت جزيه‌

٥) پرداخت جزيه به دولت اسلامى از سوى اهل‌كتاب، از احكام و شرايط ذمّه:

قتلوا الّذين لايؤمنون باللّه ولا باليوم الأخر ... ولايدينون دين الحقّ من الّذين أوتوا الكتب حتّى‌ يعطوا الجزية عن يد وهم صغرون. [٤]

توبه (٩) ٢٩

آثار پذيرش شرايط ذمّه‌

١. خروج از ذلّت‌

٦) رهايى اهل‌كتاب (يهود) از خوارى در صورت پذيرش شرايط ذمّه:

ضربت عليهم الذّلّة أين ماثقفوا إلّابحبل مّن اللَّه وحبل مّن النَّاس .... [٥]

آل‌عمران (٣) ١١٢

٢. متاركه جنگ‌

٧) لزوم متاركه جنگ با اهل‌كتاب، در صورت پذيرش شرايط ذمّه از سوى آن‌ها:

قتلوا الّذين لايؤمنون باللّه ولا باليوم الأخر ... ولايدينون دين الحقّ من الّذين أوتوا الكتب حتّى‌ يعطوا الجزية عن يد وهم صغرون.

توبه (٩) ٢٩

٣. برخوردارى از حمايت---) همين مدخل، اهل ذمّه در جامعه اسلامى‌

قضاوت براى اهل ذمّه‌

٨) لزوم حكم ميان اهل ذمّه، براساس احكام قرآن، در صورت داورى:

وأنزلنآ إليك الكتب بالحقّ مصدّقا لّما بين‌

[١] برداشت بنا بر اين است كه «ضربت» در مقام تشريع و حرف «إلّا» به معناى استثنا باشد و گرايش به اسلام و پذيرش پيمان با مسلمانان انجام شود.

[٢] از رسول‌خدا (ص) روايت شده است كه مجوس، داراى پيامبر و كتاب آسمانى بوده‌اند؛ بنابراين، آيه، آن‌ها را نيز دربرمى‌گيرد. (كافى، ج ٣، ص ٥٦٧، ج ٤؛ نورالثقلين، ذيل آيه)

[٣] مقصود از «و هم صاغرون» اين است كه اهل‌كتاب بايد پذيرا و تسليم احكام اسلام و اجراى آن باشند. (مسالك الافهام إلى آيات الأحكام، ج ٢، ص ٣٤٣؛ كنز العرفان فى فقه القرآن، ج ١، ص ٣٦٣)

[٤] «جزيه» از مادّه «جزاء» به مالى گفته مى‌شود كه از اهل‌كتاب در پناه حكومت اسلامى گرفته مى‌شود و اين نام‌گذارى به سبب آن است كه آن را به صورت جزاء در برابر حفظ مال و جان به حكومت اسلامى مى‌پردازند. (مفردات راغب)

[٥] معناى آيه اين است كه آنان (اهل‌كتاب) براساس حكم شرع اسلام، ذليل خواهند بود؛ مگر اين‌كه شرايط ذمّه را بپذيرند. (الميزان، ذيل آيه)