روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٢٣ - روزشمار جنگ جمعه /١ آذر ١٣٦٤ /٩ ربیع الاول ١٤٠٦ /٢٢ نوامبر ١٩٨٥
تا ماه سپتامبر، عراق در "جنگ نفت" در موضع دفاع قرار داشت؛ به دلیل صدمات وارده به پایانه های صادراتی عراق در خلیج [فارس] و نیز بسته شدن خط لوله کشیده شده از مناطق نفتی کرکوک به ساحل مدیترانه توسط سوریه که ظرفیت صادرات نفتی این کشور از حدود ٣ میلیون بشکه در روز - که قبل از جنگ بود - به ٨٠٠ هزار بشکه در روز کاهش یافته بود. اما سرمایه گذاری های سنگین در خط لوله هایی که از ترکیه و عربستان سعودی می گذرند، ظرفیت صادرات عراق را به ٥/١ میلیون بشکه در روز افزایش داده است. عراق کار بیشتری در ترکیه و عربستان سعودی برنامه ریزی کرده است تا صادراتش را تا اواسط سال ١٩٨٨ به بیشتر از ١/٣ میلیون بشکه در روز برسانند. ظاهراً خط لوله جدید ایران تلاشی است برای دستیابی مجدد به ابتکارعمل در"جنگ نفت".»[١]
١
قرارداد احداث دومین خط لوله نفتی عراق در خاک ترکیه، به امضا رسید. قاسم احمد تقی العریبی وزیر نفت عراق که به تازگی با همتای روسی خود در مسکو قراردادهایی را به امضا رسانده است، امروز نیز در آنکارا موافقت نامه احداث خط لوله دوم نفت عراق میان عراق و ترکیه و شرکت ایتالیایی سایپام سرپرست شرکت های مجری طرح مذکور را به امضا رساند. وزیر نفت عراق امضای این موافقت نامه را یک واقعه تاریخی در روابط دو کشور توصیف کرد و گفت طرح لوله دوم به دنبال توافق رهبران سیاسی دو کشور اجرا می شود.[٢]
به گزارش خبرگزاری اوپک این تأسیسات جدید، که در موازات تأسیسات موجود، قرار خواهند گرفت، صادرات نفت خام عراق از طریق ترکیه را به ٥/١ میلیون بشکه در روز افزایش خواهد داد. در ماه جولای گذشته قرارداد توسعه فاز اول خطوط نفت عراق - ترکیه به امضا رسید که طی آن صادرات نفت خام عراق را به یک میلیون بشکه در روز رساند.[٣]
خبرگزاری یوگسلاوی نیز از آنکارا گزارش کرد: «کنسرسیوم ترکیه - ایتالیا و شرکت بوتاس متعلق به کشور ترکیه، روز گذشته درمورد پروژه احداث دومین خط لوله نفتی عراق در خاک ترکیه موافقت نامه ای به امضا رساندند. این قرارداد ٢٥٥ میلیون دلاری شامل احداث ٩٨٠ کیلومتر خط لوله نفتی به موازات خط لوله فعلی عراق در ترکیه است که حوزه نفتی عراق در کرکوک را به بندر "یومورتالیک" در کنار دریای مدیترانه متصل می سازد. احداث این خط لوله بخشی از طرح عراق در توسعه صادرات نفتی، به دنبال بسته شدن مسیر قبلی صدور نفت در خلیج فارس درنتیجه جنگ با ایران می باشد. سخنگوی کنسرسیوم ترکیه - ایتالیا دراین مورد گفت: کار مرحله دوم خط لوله عراق در ترکیه در چند هفته آینده آغاز شده و در طول ١٨ ماه به پایان خواهد رسید.»[٤]
رویتر نیز گزارش داد که کنسرسیوم مذکور قراردادی با سازمان لوله نفت عراق برای احداث بخش عراقی لوله امضا کرده است. یونایتدپرس نیز ضمن مخابره گزارش مذکور افزوده است:
[١] ٤٥. اداره کل مطبوعات و رسانه های خارجی وزارت ارشاد اسلامی، نشریه بررسی مطبوعات جهان، شماره ١٠١٤، ٢٣/١٠/١٣٦٤، صص ١٨ - ١٤.
[٢] ٤٦. مأخذ١٢، ص١٤، آنکارا - خبرگزاری عراق ١/٩/١٣٦٤.
[٣] ٤٧. مأخذ٨، ص٢٤، بغداد - عراق - خبرگزاری اوپک.
[٤] ٤٨. مأخذ١٦، ص٢٠ .