"تغییر زیرکانه" عنوان مقاله ای است در شماره امروز نشریه میدل ایست اینترنشنال چاپ لندن که در آن به بررسی سیاست جدید شورای همکاری خلیج فارس درباره جنگ ایران و عراق پرداخته شده است. این نشریه نوشته است: «اجلاس سران شورای همکاری خلیج [فارس] که از سوم تا ششم نوامبر در مسقط تشکیل گردید، این امیدواری را به وجود آورد که کشورهای حاشیه خلیج فارس بتوانند با میانجیگری گام اول را به سمت یافتن راه حلی برای جنگ ایران و عراق بردارند. ... در اطلاعیه رسمی که در پایان اجلاس منتشر گردید نکته ای به وضوح جلب توجه می کرد. این اطلاعیه درحالی که ایران را به خاطر محترم نشمردن حق کشتیرانی آزاد در خلیج فارس موردنکوهش قرار داد، ولی برخلاف معمول از عراق هم به عنوان کشوری که خواهان صلح می باشد، نیز یاد نکرده است. به گفته دیپلمات ها این تغییر جزئی در مقایسه با عملکرد گذشته به منزله آن نیست که شورای همکاری خلیج [فارس] اینک با ایران همدردی می کند، بلکه درک این مسئله است که تغییر در روش ایران می تواند ناپایدار باشد و برای بهره برداری از این مسئله، اعلام بی طرفی به نحوی مصممانه می تواند مناسب باشد. روش جدید شورای همکاری خلیج [فارس] احتمالاً نتایج سودمند را به بار آورده است؛ چراکه سیاستمداران ارشد و مقامات بلندپایه ایران بدون فوت وقت اعلام کردند که در موضع شورای همکاری خلیج [فارس] تغییرات مثبتی را مشاهده کرده اند، ولی ضمناً از اعضای شورا خواسته شد که اگر مایل اند نقش مناسبی در برقراری صلح داشته باشند باید گام های بیشتری در همین جهت بردارند.

مقامات خلیج [فارس] در حاشیه اجلاس با مسرت به این نکته توجه داشتند که هیچ کس دیگر در تهران از ساقط نمودن صدام حسین به عنوان یک شرط قبلی برای برقراری صلح سخن به میان نمی آورد. آنها امیدوار بودند که این وضعیت آن قدر پایدار بماند تا پیشرفت قابل توجهی به دست آید. پس از اجلاس، یک وزیر عمانی به بغداد روانه گشت تا به رئیس جمهور عراق اطمینان دهد که این بی طرفی جدید که توسط شورای همکاری خلیج [فارس] به نمایش گذاشته شده است، تاکتیکی است و وی نباید نگران باشد.

دیپلمات ها می گویند کنارگذاشتن تلاش های صلح آمیز انفرادی و تأکید بر اقدامات دسته جمعی در چارچوب شورای همکاری خلیج [فارس]، می تواند نتایج مفید و پرثمری به همراه داشته باشد. هرچند شش کشور عضو شورای همکاری خلیج [فارس] ازنظر ایدئولوژی همگون هستند، ولی در روابط خود با تهران راه های متفاوتی را پیموده اند.

عربستان سعودی و کویت که عمدتاً تأمین مالی عراق را در جنگ برعهده داشته اند، می توانند در برقراری صلح نقش مهمی داشته باشند؛ یا امارات متحده که رابطه اش با ایران در مقایسه با این دو کشور خیلی بهتر است، می توانند به نحو مفیدی در کنار یکدیگر قرار گیرند؛ یا با عمان که اهمیتی به هیچ یک از دو طرف درگیر نمی دهد و بیشتر نگران امنیت خلیج [فارس] است؛ یا با بحرین که