روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣٧٣ - روزشمار جنگ چهارشنبه /٢٩ آبان ١٣٦٤ /٧ ربیع الاول ١٤٠٦ /٢٠ نوامبر ١٩٨٥
حرفی نزد. او قبل از آمدن به الجزایر پیام هایی هم برای حافظ اسد و سرهنگ قذافی برده است. مهم ترین این موضوعات جنگ ایران و عراق است که بیش از پنج سال از آغاز آن می گذرد و الجزایر بارها کوشیده است تا بین دو طرف میانجی شود، امّا این کوشش ها به جایی نرسیده است. دولت الجزایر روابط دوستانه خود را با ایران و عراق حفظ کرده و نشان داده که حاضر است درصورت تمایل دو طرف دوباره میانجی شود، امّا باتوجه به شرایط موجود بعید است که فعلاً امکانی برای میانجیگری باشد. درحال حاضر که کمیته ای از کشورهای جامعه عرب سعی دارد عراق را با سوریه و لیبی آشتی بدهد، مسلماً وزیر خارجه ایران می خواهد اطمینان حاصل کند که اتحاد سوریه و لیبی با ایر ان به قوت خود باقی خواهد ماند.»[١]
این رادیو افزود: «الجزایر متحد ایران محسوب نمی شود، امّا پیوسته روابط دوستانه ای با ایران داشته است. در ماه های اخیر این روابط تاحدی به سردی گراییده است، چون الجزایر از کشورهای رادیکال عرب قدری دور شده و ایران هم حاضر به مصالحه با عراق در جنگ نشده است. وزیر خارجه الجزایر در فرودگاه به استقبال وزیر خارجه ایران نرفته بود و اخبار این سفر در زمره اخبار مهم رسانه های گروهی الجزایر نبوده است.»[٢]
رادیو بی بی سی در گزارش دیگری اهداف سفر دکتر ولایتی را چنین تفسیر کرد: «سفر ولایتی به سوریه، لیبی و الجزایر دو هفته بعد از دیدار شیخ الاسلام معاون وزارت خارجه ایران از دمشق و طرابلس و تسلیم پیام پرزیدنت [آیت الله] خامنه ای به پرزیدنت حافظ اسد و سرهنگ قذافی صورت می گیرد. ایران در آن موقع نگران بود که کمیته آشتی عرب ممکن است بتواند درپی موفقیتش در آشتی دادن اردن و سوریه، سوریه و عراق، دشمن ایران را نیز آشتی دهند. معاون وزارت خارجه ایران ظاهراً با این اطمینان خاطر به ایران بازگشت که به هیچ وجه امکان آشتی سوریه و عراق وجود ندارد. در جریان دیدار دکتر ولایتی گزارش شد که پرزیدنت اسد رئیس جمهور سوریه، گفته است که کشورش منافع مشترکی با عراق ندارد و به همین دلیل نمی تواند روابطی با این کشور برقرار کند. پیش آمدن این موضوع خود حاکی از آن است که نگرانی ایران باتوجه به اظهارات قبلی سوریه کاملاً از بین نرفته است. علاوه برآن، لحن بیانیه پرزیدنت اسد نشان می دهد که درصورت به وجودآمدن علایق مشترکی بین سوریه و عراق، پرزیدنت اسد دلیلی برای عدم آشتی بین دو کشور نمی بیند.
دکتر ولایتی نیز در این سفر مجدداً دراین مورد پافشاری کرده است؛ درواقع از عزم ایران به ادامه جنگ نه تنها ازطرف هیچ یک از کشورهای میزبان دکتر ولایتی حمایت نشده [است]، بلکه همین پافشاری ایران موجب شد که سفر او خیلی معمولی در این کشورها منعکس گردد، مخصوصاً در سفر به الجزایر که اصولاً با سردی مواجه بود. همکاری نزدیک الجزایر با کشور میانه رو تونس و بازدید اخیر مشاور ویژه پرزیدنت حسنی مبارک از الجزیره، نگرانی بسیاری
[١] ٣٤. مأخذ ١٥، ص١٦، رادیو بی بی سی، ٢٩/٨/١٣٦٤.
[٢] ٣٥. واحد مرکزی خبر صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران، بولتن رادیوهای بیگانه، ٣٠/٨/١٣٦٤، صص٨ - ٧، رادیو بی بی سی ٢٩/٨/١٣٦٤.