مسقط می نویسد: سران شورای همکاری با نواختن آهنگ ظریفی به نشانه میل به بهبود روابط با ایران و اتخاذ موضع بی طرفانه تری نسبت به جنگ تحمیلی، به اجلاس چهار روزه خود پایان دادند و مسئولین خلیج [فارس] ابراز عقیده کردند درصورتی که اعضای شورای همکاری سیاست برابرانه تر و بی طرفانه تری نسبت به این نزاع انتخاب کنند نقش مفید تری بازی خواهند کرد. به گفته ناظرین، تغییر موضع ظریف عربستان سعودی، بحرین، کویت، قطر، عمان و امارات به طور اجتناب ناپذیری به دور شدن آنها از حمایت کامل از عراق تفسیر خواهد شد.

خبرنگار تایمز مالی می افزاید: ابراز نگرانی اعضای شورا نسبت به گسترش درگیری ها در خلیج فارس، انتقاد پوشیده ای است از عراق به دلیل حملاتش به تأسیسات نفتی خارک و میدان های نفتی ایران. نظر تحلیل گران اوضاع منطقه این است که شورای همکاری احتمالاً می خواهد مسئله کلی جنگ را از موضوع روابط با ایران جدا نماید و به عقیده بسیاری اشاره بیانیه پایانی به مسئله عادی کردن مناسبات با ایران، به عنوان بهترین راه دفاع درمقابل تروریسم است.

از سوی دیگر، خبرنگار روزنامه دیلی تلگراف نظری کاملاً متفاوت دارد، در گزارش وی آمده است: کشورهای خلیج [فارس] در این اجلاس صریحاً حمایت خود را از عراق به عنوان طرف عربی جنگ آشکار ساختند و مسئولیت حملات علیه کشتیرانی در خلیج [فارس] را به گردن ایران انداخته و مخالفت خود را با این کشور اعلام داشتند. این خبرنگار می افزاید: شورا کمک های همه اعضای خود را برای میانجیگری در جنگ پیشنهاد کرد، اما دورنمای پذیرفته شدن این پیشنهاد آن قدر ضعیف بود که مذاکره درباره این مسئله چیزی بیش از تشریفات نبود.»[١]

خبرگزاری فرانسه نیز قطعنامه پایانی مسقط را از منظر دیگری موردتوجه قرار داده است: «شش امیرنشین عرب خلیج [فارس] روز چهارشنبه به هنگام جلسه اختتامیه شورای همکاری خلیج [فارس] در مسقط عملیات خطرناک، به ویژه در آب های خلیج [فارس] و جنگ ایران و عراق را موردتقبیح قرار داده و اظهار عقیده کردند که این عملیات ثبات و امنیت آنان را تهدید می کند. در نظر تحلیل گران این تقبیح درحقیقت یک انتقاد تلویحی از عراق است که اعلام داشته طی هفته های اخیر ٢٥ بار به تأسیسات نفتی خارک حمله کرده و حملاتی نیز به نفتکش ها که آخرین آن به نفتکش یونانی کاناریا بوده، صورت داده است. ششمین کنفرانس شورای همکاری خلیج [فارس] همچنین برای اولین بار در این جلسه از تجلیل عراق نسبت به موضعش خودداری کرد، درصورتی که در جلسات قبلی ابتدا از موضع عراق پشتیبانی می کرد. این شورا همچنین برعکس دفعات قبل در بیانیه نهایی خود از ایران نخواسته است به ابتکارات صلح پاسخ دهد.»

خبرگزاری فرانسه افزوده است: «ناظران معتقدند که بیانیه نهایی مسقط انعکاسی از یک موضع بسیار متوازن درقبال عراق و ایران است. این درحالی است که چند ماه پیش آنها همبستگی کامل

[١] ١٨. مأخذ ٥، صص ٢٠ - ١٩، لندن - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ١٦/٨/١٣٦٤.