بیشتر نگران نفوذ اکثریت شیعه ایرانی است یا با قطر که یک کشور کوچک بی دفاع است که با هیچ یک از دو طرف سر دشمنی ندارد، ولی در چارچوب کلی می تواند نقشی برعهده داشته باشد. اختلاف نظرهای کشورهای عضو شورای همکاری خلیج [فارس] به نحوی اجتناب ناپذیر در برخورد متفاوت آنها نسبت به جنگ متجلی می گردید. اما اکنون آنها تردیدی ندارند که باید روابط خود را با تهران بهبود بخشند تا بتوانند نقش سازنده تری در روند صلح ایفا کنند... .

تصمیم جدید شورای همکاری خلیج [فارس] برای خاتمه دادن به جنگ و تمایل ایران و عراق به نشان دادن عکس العمل مثبت نسبت به این تصمیم، ناشی از درک فزاینده نسبت به آثار فاجعه باری است که این جنگ در درازمدت بر منطقه خواهد داشت؛ آثاری که پس از خاتمه جنگ مشخص خواهند شد. عراق که تابه حال چندین بار به خاطر بدهی هایی که هرگز قادر به تأدیه آن نخواهد بود، ورشکسته شده ایران را نیز تدریجاً با مشکلات مشابهی مواجه می کند. درمورد اینکه حملات عراق به تأسیسات نفتی و صنعتی ایران تا چه حد خسارت وارد کند نظرهای متفاوتی ابراز شده، اما در تهران متوجه این واقعیت شده اند که گرچه اقتصاد ایران از اقتصاد عراق در وضعیت بهتری است، ولی این امر در درازمدت صادق نخواهد بود. جای شک و تردید نیست احساسات ضدجنگ در ایران در اوج خود قرار دارد.

وجود پشتوانه ارزی عظیم کشورهای عضو شورای همکاری خلیج [فارس] نمی توانند بحران های مالی بی سابقه ای را که هریک از این کشورها با آن روبه رو هستند پنهان کنند و شایعات مربوط به سقوط قیمت نفت، عربستان سعودی و کویت را نگران کرده و مانع از تزریق پول بیشتر به جنگ گردیده و برقراری صلح هم کار پرهزینه ای خواهد بود ولی این احساس در خلیج [فارس] وجود دارد که برقراری صلح نهایتاً می تواند به شکوفایی اقتصاد منطقه بینجامد.»[١]

مدیر یک شرکت انگلیسی به دلیل صدور قطعات هواپیما به زندان محکوم شد و یک شرکت هلندی سازنده مواد شیمیایی تحت تعقیب قرار می گیرد.

خبرگزاری رویتر از آکسفورد گزارش داد: «مدیر یک شرکت انگلیسی امروز به خاطر شرکت در توطئه ای که طی آن قطعات ربوده شده از کارخانه موتور هواپیماسازی رولز رویس از کشتی های آرژانتینی، ایرانی و دانمارکی سر در آورده، به چهار سال زندان محکوم شد.»[٢]

رادیو بی بی سی نیز گفت: «یک شرکت هلندی متهم است که به عراق ماده شیمیایی فروخته است که ممکن است به تولید گازهای سمی و کاربردشان در جنگ علیه ایران انجامیده باشد. مقامات هلند می گویند شرکت ملخمیه رسماً متهم خواهد شد که برای فروش ماده شیمیایی مزبور به عراق درخواست نامه جواز صدور ارائه نداده است.»

بی بی سی افزود: «شرکت هلندی متهم است در ماه دسامبر پارسال یعنی هنگامی که یک

[١] ٤٠. خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٥٠، ٤/٩/١٣٦٤، صص ١١ - ٨، تهران - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٣/٩/١٣٦٤.

[٢] ٤١. مأخذ٩، ص١٨، آکسفورد - خبرگزاری رویتر، ٢/٩/١٣٦٤.