مادی مارکس است ، یعنی بحث درباره ماتریالیسم مارکس است . می‌گوید که‌ فویرباخ برخلاف هگل یک نفر ماده‌گرا بود . اینجا از او تعبیر می‌کند به [ (طبیعت‌گرا " در مقابل " ماده‌گرا " ، در صورتی که این که در مقابل " ماتریالیست " " ناتورالیست " می‌گویند ، ایندو فرق چندانی ندارند و خودش هم بعد تعبیر را عوض می‌کند . اول می‌گوید که فویرباخ طبیعت‌گرا بود نه مادیگرا . بعد خوب توضیح می‌دهد که مقصود این است که فویرباخ یک‌ مادیگرای جامد بود ولی مارکس یک مادیگرای تحول‌گرا . انگلس هم همین‌ مطلب را گفته است که مادیگرایی فویرباخ یک مادیگرایی سطحی و بی‌روح و جامد و مبتذل بود . حال آقای مارکس چه کرد که این مادیگرایی بی‌روح و سطحی و مبتذل و جامد را متحول کرد و به صورت مادیگرایی متحول و دینامیک‌ و خودرو تغییر داد ، کارش همین بود که آن را با اندیشه منطقی هگل ، با دیالکتیک هگل پیوند داد ، همین سخن معروفی که همه می‌گویند - و استالین‌ هم در کتاب ماتریالیسم دیالکتیک به این حرف تصریح می‌کند - که قبل از مارکس ماتریالیسم وجود داشت اما یک ماتریالیسم بی‌روح و جامد و مبتذل ، مقصودش این است که با یک منطق به قول اینها متافیزیکی ، با منطق ساکن‌ و جامد . و قبل از مارکس باز منطق دیالکتیک ، منطق دینامیک وجود داشت‌ که منطق هگل بود ولی بر اساس فلسفه ایده‌آلیستی به قول اینها . کاری که‌ مارکس کرد این بود که از هگل منطق را گرفت ، به تعبیر استالین پوسته‌ ایده‌آلیستی‌اش را دور انداخت و از مادیگرایی‌ای که قبل از او بود - مخصوصا مادیگرایی فویرباخ - مادیگرایی‌اش را گرفت و آن پوسته منطقی‌ جامدش را دور انداخت . پس چیزی از این گرفت و چیزی از آن ، و چیزی از آن دور انداخت و چیزی از این ، و در نتیجه یک مکتب جدید و یک نوزاد جدید به وجود آمد به نام " ماتریالیسم دیالکتیک " یعنی مادیگرایی‌ دیالکتیکی ، تحولی . پس پیش‌افتادنش از فویرباخ به این صورت بود که آن ماتریالیسم جامد را تبدیل به یک ماتریالیسم تحول‌گرا کرد . البته در اینجا از دو جا مایه‌ گرفت . معمولا می‌گویند مایه اولی را از هگل گرفت(و درست هم همین است ) ، این تحول‌گرایی را از منطق هگل گرفت . ولی مقارن با این که افکار مارکس داشت منتشر می‌شد افکار داروین در باب تکامل منتشر شد ، چون گویا تبدل انواع داروین در ١٨٥٨ منتشر می‌شود ، مقارن همان سالها مانیفست‌ اینها منتشر شد . [ انتشار آن ] دو سه سال بعد از مانیفست ولی چند سال‌ قبل از کتاب سرمایه بود . این داروینیسم و اصل تکاملی که