علل گرایش به مادیگری - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٥٠
پس معلوم شد شناخت ما و دست یافتن به عقل و هوش انسانهای دیگر غیر از خود ما از نوع دلیل تجربی نیست ، چه رسد به آنکه برهان نظم که در مورد جهان و رابطها ش با ذات باری تعالی اقامه میشود از نوع دلیل تجربی باشد . اخیرا این اشتباه نصیب بسیاری از نویسندگان مسلمان عرب و دنباله روان ایرانی آنها شده است ، گمان بردهاند که دعوت قرآن کریم به مطالعه " آیات تکوین " ، در حقیقت ، به معنی دعوت به خداشناسی تجربی است ، گمان بردهاند همینکه ما آیات تکوین را مورد مطالعه قرار دادیم و از این طریق به معرفت خداوند نائل شدیم ، با یک دلیل تجربی خدا را شناختهایم ، و از اینجا به یک نتیجه گیری مضحک دیگر پرداختهاند و آن اینکه در مسائل الهیات از همان راه میرویم که علمای طبیعی برای شناخت طبیعت رفتند و دیگر نیازی به آن بحثهای دقیق و ظریف فلسفی در مسائل الهیات نداریم ، بلکه برای اینکه عار ندانستن و نفهمیدن آنها را بر خود هموار نماییم ، همه آنها را بی اساس اعلام مینماییم . غافل از اینکه حد تجربه فقط شناخت آثار خداوند است . اما شناخت خداوند به کمک آثار شناخته شده از راه تجربه ، نوعی استدلال عقلی محض است . ٢ آقای هیوم پنداشته است که الهیون میخواهند ثابت کنند که عالم کاملا شبیه آثار و مصنوعات انسان است و از راه اینکه تشابه معلولات دلیل تشابه علل است ، خواستهاند ثابت کنند که پس عالم که عینا مانند یک ماشین و یک خانه است سازندهای نظیر