علل گرایش به مادیگری - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣
طرح میشود ؟ ذهنم را به کتب و اندیشههای الهیون که با آنها آشنا بودم معطوف میکردم ، میدیدم چنین مسائلی برای الهیون مطرح نیست و نمی تواند مطرح باشد . ذهن مقدم بر عین و خالق عین است یعنی چه ؟ کجا گفتهاند جهان یک سلسله اجزای منفرد و بی رابطه با یکدیگر است ؟ کدام فلسفه الهی میگوید جهان ثابت و راکد است ؟ عمیق ترین نظریهها درباره اینکه جهان یک " واحد حرکت " است ، از طرف الهیون عنوان و اثبات شده است . طولی نکشید که راز و رمز این گونه طرح کردنها از طرف مادیین بر من روشن شد . آن راز چه بود ؟ یک چیز ، یک چیز بسیار ساده : ضعف منطق مادیین و ترس آنها از مواجهه با مسائل در چهره اصلی . مادیین کاملا احساس کردهاند که اگر مسائل را به صورت اصلی و صحیح مطرح کنند ، کلاهشان سخت پس معرکه است ، ناچار کانالهای انحرافی ایجاد میکنند و مغلطه به کار میبرند . اندیشههای مادی در جهان اسلام و در فرهنگ و تمدن اسلامی سابقه طولانی دارد . از آیات قرآن بر میآید که اندیشه انکار خدا و معاد در عصر جاهلیت در میان مردم جزیره العرب وجود داشته است . از قرن دوم هجری که اختلاط ملل مختلف آغاز شد و برخورد عقاید و آراء سخت اوج گرفت ، مادیین در کمال آزادی عقاید و اندیشههای خویش را در محافل علمی و در مجالس علنی ابراز میداشتند و دیگران را به پیروی از مکتب خویش دعوت میکردند . احیانا در مسجد الحرام و یا مسجد النبی حلقه تشکیل میدادند و به گفتگو درباره عقاید خویش میپرداختند . اینچنین آزادی برای مادیین در هیچ محیط مذهبی در جهان سابقه ندارد . با همه اینها ، با آنکه اندیشهها ی مادی همواره در محافل علمی و غیر علمی مطرح بود ، این اندیشهها طرفدارانی از