تفسير قرآن ناطق - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٩٥
چشم گشودن هم ناممكن . بدين سان ، كسانى كه به خداوند متعال نزديك ترند ، در راه او ، يعنى در راه احياى ارزش هاى الهى ، تلاش بيشترى مى كنند و سختى هاى بيشترى مى بينند : هر كه در اين بزم ، مقرّب تر است جام بلا ، بيشترش مى دهند . و از اين رو ، انبياى الهى و اوصياى آنان ، بيش از ديگران در اين جهان ، در معرض ناگوارايى ها و سختى ها هستند ، چنان كه از امام صادق عليه السلام روايت شده كه فرمود : إنَّ أشَدَّ النّاسِ بَلاءً الأنبِياءُ ، ثُمَّ الَّذينَ يَلُونَهُم ، ثُمَّ الأمثَلُ فَالْأمثَلُ . [١] بى گمان ، پيامبران ، بيش از همه سختىِ بلا را مى چشند ، پس از آنها ، جانشينان و پيروانشان و سپس ، به ترتيب ، كسانى كه نزد خدا ، مقامى ارجمندتر دارند . و خاتم انبيا صلى الله عليه و آله ـ كه سرآمدِ مقرّبان و دوستان الهى است ـ ، پيش از ساير پيامبران ، سختى مى كشد . از ايشان ، روايت شده كه فرمود : ما أُوذِىَ نَبِىٌّ مِثلُ ما أُوذِيتُ . [٢] هيچ پيامبرى ، مانند آنچه من آزار ديدم ، آزار نديد . [٣] و پس از پيامبر صلى الله عليه و آله ، امام على عليه السلام بيشترين سختى ها را تحمّل كرده است . امام عليه السلام ، طبق نقلى ، در باره سختى هايى كه در زندگى ديده ، مى فرمايد : فَصَبَرتُ وَ في العَينِ قَذى وَ في الحَلقِ شَجَى . [٤] پس شكيبايى كردم ، در حالى كه گويا در چشمانم ، خاشاك و در گلويم ، استخوانى است . و از همسرش فاطمه زهرا عليهاالسلام نيز گزارش شده :
[١] الكافى ، ج ٢ ، ص ٢٥٢ ، ح ١ .[٢] المناقب ، ابن شهر آشوب ، ج ٣ ، ص ٢٤٧ ؛ بحار الأنوار ، ج ٣٩ ، ص ٥٦ .[٣] البته شايد مراد از اذيّت ، آزارهايى باشد كه تا قيامت بر امّت پيامبر صلى الله عليه و آله وارد مى شود .[٤] نهج البلاغة ، خطبه ٣ .