همين آيات، ادّعاى كافران و مشركان ، رد گرديد و بر جمع مسلمانان ، افزوده شد . آيات متعدّدى كه بيش از چهارده قرن است كه جنّ و اِنس را به مبارزه طلبى فرا مى خواند تا كتابى مانند اين قرآن ، [١] و يا ده سوره مانند آن [٢] و يا لااقل سوره اى مانند سوره هاى آن [٣] بياورند، همگى بيانگر اين برهان جاويدانِ الهى هستند كه همچنان ، بى پاسخ مانده است و هيچ كس را تابِ چنين جسارتى نيست.

٣. معجزه پيامبران عليهم السلام

برهان ، به معناى معجزه پيامبران هم در قرآن ، به كار رفته است. در سوره قصص ، آمده است : «فَذَ نِكَ بُرْهَـنَانِ مِن رَّبِّكَ . [٤] اينها ، دو حجّت روشن از جانب پروردگار توست» . اين آيه ، به دو معجزه موسى عليه السلام اشاره دارد : «يد بيضاء» يا دست درخشنده ، و عصايى كه به اژدها تبديل شد ، دو معجزه اوست كه قرآن ، با تعبير «برهان» از آنها ياد مى كند . البته معجزات پيامبران نيز دليل قاطعِ آنان بوده است و دستِ درخشنده موسى عليه السلام ، دشمنان او را وادار به سكوت كرد و عصايش هم ترفندِ فرعون و ساحران را نقش بر آب نمود.

مصداق برهان ، به سه معنا

اكنون اين پرسش مطرح مى شود كه : برهان بودن امامان عليهم السلام ، با كدام معناى پيشين ، سازگار است؟ به نظر مى رسد كه تمامى معانى برهان در قرآن ، بر اهل بيت عليهم السلام منطبق باشد ؛ زيرا آنان ، دليل و حجّت پروردگارند و مردم را به سوى خدا ، هدايت مى كنند

[١] «قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الْاءِنسُ وَ الْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَـذَا الْقُرْءَانِ ... » (سوره اسرا، آيه ٨٨ ) .[٢] سوره هود ، آيه ١٣ .[٣] سوره بقره ، آيه ٢٣.[٤] سوره قصص ، آيه ٣٢.