در برخى آيات قرآن، انسان ، بدون هدايت نيروى باطنى ، مُرده اى است كه تنها جسم او حركت مى كند و اگر وظايف الهى خود را به جاى آورد، خداوند ، جانِ او را زنده مى كند و آن چنان او را نورانى مى كند كه جامعه را روشن مى گرداند و با آن نور ، در جامعه حركت مى كند: «أَوَ مَن كَانَ مَيْتًا فَأَحْيَيْنَـهُ وَجَعَلْنَا لَهُ نُورًا يَمْشِى بِهِ فِى النَّاسِ كَمَن مَّثَلُهُ فِى الظُّـلُمَـتِ لَيْسَ بِخَارِجٍ مِّنْهَا . [١] آيا كسى كه [به دل] مُرده بود ، پس [به ايمان] زنده اش كرديم و براى او نورى [از علم و معرفت ]قرار داديم كه بِدان در ميان مردم راه مى رود ، همانند كسى است كه در تاريكى هاست و از آن ، راه بيرون شدى ندارد ؟» .

روح خدا، چه كسانى را تقويت مى كند؟

قرآن، كسانى را كه توسّط روح الهى يارى مى شوند ، چنين مى شناسانَد : «لَا تَجِدُ قَوْمًا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْأَخِرِ يُوَآدُّونَ مَنْ حَآدَّ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لَوْ كَانُواْ ءَابَآءَهُمْ أَوْ أَبْنَآءَهُمْ أَوْ إِخْوَ نَهُمْ أَوْ عَشِيرَتَهُمْ أُوْلَئِكَ كَتَبَ فِى قُلُوبِهِمُ الْاءِيمَـنَ وَ أَيَّدَهُم بِرُوحٍ مِّنْهُ . [٢] مردمى را نمى يابى كه به خداوند و روز واپسين ، ايمان بياورند ، در حالى كه كسانى را كه با خداوند و پيامبرش دشمنى كرده اند ، دوست بدارند ، اگر چه پدران يا پسران يا برادران و يا خويشانشان باشند . اينان اند كه [خداوند ،] ايمان را در دل هاشان نوشته (پايدار ساخته) است و ايشان را به روحى از نزد خويش ، نيرومند گردانيده است» . مهم ترين ويژگى اين گروه، معرفت واقعى خدا و دشمنى با دشمنان اوست. آنان ، چنان خدا را شناخته و او را باور كرده اند كه به راحتى براى او ، با پدر و برادر

[١] سوره انعام ، آيه ١٢٢ .[٢] سوره مجادله ، آيه ٢٢.[٣] سوره مجادله ، آيه ٢٢ .[٤] همان .[٥] آية اللّه ميرزا جوادآقا ملكى تبريزى ، از شاگردان عارف كم نظير مولى حسين قلى همدانى و از اساتيد بزرگ اخلاق حوزه علميه قم بوده كه در سال ١٣٤٣ قمرى در گذشته است . از وى آثار ارزشمندى ، همچون المراقبات و رساله لقاء اللّه ، به يادگار مانده است .[٦] احتمال دارد كه آن شخص ، خود ايشان بوده باشد .[٧] انى اعرف من المجتهدين من كان يسمع من يوقظه ويناديه وقت تهجده في اوائل امره بلفظة «آقا» ، فيقوم لورده (اسرار الصلاة ، ص ٢٨٨) .