تفسير قرآن ناطق - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٤٦
( ١٧ )
.السَّلامُ عَلى أئِمَّةِ الْهُدى !
.سلام بر پيشوايان هدايت !
توضيح واژه ها
السَّلام : سالم بودن ، بى عيب بودن ، صلح و دوستى ، درود ، آرامش ؛ دور بودن از آفات ظاهرى و باطنى ، دعا براى سلامت . [١] أئمّة : جمع «امام» ، به معناى پيشوا ، پيشرو ، مرجع ، رهبر ؛ راه نماى انسان ، كتاب و يا هر كارى كه پيروى شود . [٢] الهُدى : ضدّ گم راهى ، به معناى هدايت و راه نمايى كردن ، راه راست . [٣]
شرح
يكى از دروس امام شناسى در «زيارت جامعه كبيره» ، پيشواى هدايت بودنِ امامان عليهم السلام است . افزوده شدن هدايت به امامان ، افزون بر آن كه تنها راه رسيدن به هدايت را پيروى از امامانِ شناسانده شده در اين زيارت مى داند ، اشاره به پيشوايانى دارد كه پيروان آنها به گم راهى خواهند رسيد . براى شناخت بهتر اين دو گروه ، به فرهنگ قرآنى مراجعه مى كنيم :
امامانِ هدايت و ضلالت
قرآن ، «هر كس» و «هر چيزى» را كه پيروى شود ، «امام ؛ پيشوا» مى نامد . [٤] فرهنگ
[١] «السَّلام بمعنى السَّلامة و قول النّاس : السَّلام عليكم أى : السَّلامة من اللّه عليكم » (العين ، ج ٧ ، ص ٢٦٥) ؛ «السَّلام : العافية ، التَّحية» (لسان العرب ، ج ١٢ ، ص ٢٨٩) .[٢] ر . ك : معجم مقاييس اللّغة ، ج ١ ، ص ٢٨ ؛ المصباح المنير ، ص ٢٣ ؛ لسان العرب ، ج ١٢ ، ص ٢٤ ؛ مفردات الفاظ القرآن ، ص ٨٧ .[٣] ر . ك : النهاية ، ج ٥ ، ص ٢٥٣ ؛ معجم مقاييس اللّغة ، ج ٦ ، ص ٤٢ .[٤] بنا بر اين ، به كتاب نيز امام گفته مى شود : «وَ مِن قَبْلِهِ كِتَـبُ مُوسَى إِمَامًا وَرَحْمَةً ؛ و پيش از آن نيز كتاب ف موسى ، پيشوا و [مايه] رحمت بود» . در اين آيه ، تورات ، امام ناميده شده است ؛ زيرا گروهى از مردم ، تابع تورات هستند و از اين جهت ، انجيل و قرآن را نيز مى توان امام ناميد .