دانشنامه احاديث پزشكى - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٤٥ - فصل يازدهم تلبينه

فصل يازدهم: تلبينه‌

١٥٩٥. پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: تَلبينه‌[١] دل بيمار را آرامش مى‌دهد و بخشى از اندوه را مى‌برد.

١٥٩٦. امام صادق عليه السلام: «اگر چيزى وجود داشت كه انسان را در برابر مرگ، سود مى‌بخشيد، تلبينه سود مى‌بخشيد». پرسيده شد: تلبينه چيست؟

فرمود: «شورباى فراهم‌آمده با شير. شورباى فراهم‌آمده با شير» و اين را سه بار تكرار كرد.

١٥٩٧. پيامبر خدا صلى الله عليه و آله: بر شما باد آن ناخوشايندِ سودمند: تلبينه. سوگند به آنكه جان محمّد در دست اوست، آن، شكم را مى‌شويد، چنان كه كسى از شما چرك را با آب از صورت خود فرو مى‌شويد.

١٥٩٨. امام صادق عليه السلام: تلبينه، غم را از دلِ غمگين مى‌زدايد، همچنان كه انگشتان، عرق را از پيشانى كنار مى‌زنند.

[١] آشى كه از سبوس و شير و عسل سازند( لغت‌نامه دهخدا: ج ٤ ص ٦٠٧٢).

ابن اثير در النهاية( ج ٤ ص ٢٢٩) آورده است: تلبينه و تلبين، شوربايى است كه از آرد يا سبوس فراهم مى‌سازند و گاه نيز قدرى عسل بدان مى‌آميزند. اين شوربا به سبب شباهت به شير( لبن) و نيز غلظت كم آن،« تلبين» نام گرفته كه اسم مرّه است از« تلبين»، مصدر« لَبَّنَ القوم» به معناى: به آنان شير نوشاند.

در قاموس( ج ٤ ص ٢٦٥) نيز آمده است:« تلبين» و همين واژه با افزوده« هاء» در آخر آن، شوربايى است فراهم‌آمده از: سبوس، شير و عسل و يا فقط از سبوس.