انسان در تراز قرآن - راد، على - الصفحة ١٧٢ - د - خوردنى ها و نوشيدنى هاى حرام
فعليه- خوردنىهاى چهارگانه حرام را يادآور شده و تنها قيد «مسفوح» را به واژه «الدم» افزوده است؛ در اين آيه خداوند به پيامبر خود امر مىكند تا مردمان را به شنيدن آنچه كه خداوند بر آنها حرام كرده است فراخواند؛ همچنان كه بر علماى پس از پيامبر نيز واجب است تا آن را براى مردمان ابلاغ و تبيين نمايند.[١]
از كعب الاحبار در باره آيات مذكور نقل شده است كه در بخشهاى آغازين كتاب تورات نيز چنين آياتى قرار دارد؛ همچنين از ابنعباس نيز گزارش شده است كه اين آيات از مصاديق محكماتى هستند كه خداوند از آن در سوره آل عمران ياد كرده، تمامى شرايع مردمان در آن جمع است و هرگز در هيچ ملتى چيزى از آن نسخ نشده است؛ برخى نيز گفتهاند اين آيات، تنها يك دهم از كلماتى هستند كه بر موسى (ع) نازل شده است.[٢]
«خمر» يكى از نوشيدنىهاى حرام در قرآن است كه در زبان فارسى از آن با اصطلاح «شراب» ياد مىشود؛ خمر در لغت، به معناى پوشاندن چيزى است و در اصطلاح به هر چيز مست كننده و به طور خاص به شراب اطلاق مىشود؛ همچنين اين واژه به پوشش زنان نيز اطلاق شده است.[٣]
از آنجا كه اعراب جاهلى علاقه شديدى به نوشيدن شراب داشتند، اعلان حرمت يكباره آن در آغاز ممكن نبود و چنانچه اسلام در ابتداى امر، حرمت نوشيدن شراب را اعلام مىكرد، بىگمان با مخالفتهاى
[١]. الجامع لأحكام القرآن، ج ٧، ص ٨٦.
[٢]. همان.
[٣]. مفردات الفاظ القرآن، ص ١٦٥؛ مجمع البحرين، ج ١، ص ٧٠.