انسان در تراز قرآن - راد، على - الصفحة ٥٩ - ٢ نفى پوچ گرايى
معبود باشد كه نهايت انعام و اكرام را كرده است و او كسى جز خدا نيست؛ بنابراين، عبوديت نهايت اوج تكامل يك انسان و قرب او به خداست؛ عبوديت نهايت تسليم در برابر ذات پاك او است؛ عبوديت اطاعت بىقيد و شرط و فرمانبردارى در تمام زمينههاست؛ و بالاخره عبوديتِ كامل آن است كه انسان جز به معبود واقعى، يعنى كمال مطلق نينديشد؛ جز در راه او گام بر ندارد؛ و هر چه غير اوست فراموش كند؛ حتى خويشتن را! و اين است هدف نهايى آفرينش بشر كه خدا براى وصول به آن ميدان آزمايشى فراهم ساخته و علم و آگاهى به انسان داده، و نتيجه نهايىاش نيز غرق شدن در اقيانوس «رحمت» او است.[١]
٢. نفى پوچگرايى
قرآن، در اين شيوه به نقد نگره هدفمند نبودن آفرينش انسان (پوچ انگارى) و در پى آن به ابطال اهداف دروغين در اين موضوع پرداخته است. برخى به هدفمندى آفرينش انسان قائل نيستند؛ اين گروه، به دلايل گوناگون، دينگريز بوده و هماره به زندگى بدون مرز تمايل دارند؛ هيچ الگو و معيارى را براى زندگى انسان، جز سودگرايى و لذتجويى نپذيرفته و ساختارشكنى از ويژگىهاى بارز آنان است كه در صورت مهار نشدن، پيامدهاى منفى آن سركشى و بىبندوبارى خواهد بود.[٢] قرآن در يكى از آيات، به وجود زمينههاى چنين تمايلى در انسان
[١]. تفسير نمونه، ج ٢٢، ص ٣٨٧- ٣٨٨.
[٢]. ر. ك: التبيان فى تفسير القرآن، ج ١٠، ص ١٩١؛ التحرير والتنوير، ج ٢٩، ص ٣١٧؛ تفسير من وحى القرآن، ج ٢٣، ص ٢٤٠.