پاسخ به پرسشهاى مذهبى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٥١ - ٢٧- منظور از آيه «يُضِلُّ مَنْ يَشَاءُ وَ يَهْدِى مَنْ يَشاءُ» چيست؟
گمراهى و كنار افتادن از راه صحيح زندگى و در نتيجه دورى از سعادت مطلوب انسانى، خود انسان و اعمال اوست.
در مورد هدايت الهى كه در آيه مورد سؤال به آن اشاره شده است «و هر كه را بخواهد هدايت مىكند» نيز مطلب همينطور است، منظور از هدايت همان لطف و توفيق الهى است كه شامل حالبندگان خالص مىشود؛ اين افراد هر روز استعداد و شايستگى خود را براى پذيرش توفيق الهى در اثر عمل به دستورات و تعاليم آسمانى بيشتر مىكنند و از آن سهم بيشترى مىبرند.
نتيجه اين كه: «هدايت الهى» به معناى توفيق و كمك او بر كارهاى خير و راههاى نيكبختى و سعادت است و آن مخصوص كسانى است كه در راه حق گام بردارند و در اين راه مجاهده كنند (و الَّذينَ جاهَدُوا فينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا). [١] و «ضلالت» يعنى سلب اين توفيق و قطع اين كمك الهى مخصوص گنهكاران و ستمگران و مسرفان و افراد بىايمان است و گرنه خداوند بدون علّت نه كسى را هدايت مىكند و نه هدايت خود را از كسى دريغ مىدارد.
[١]. سوره عنكبوت، آيه ٦٩.