پاسخ به پرسشهاى مذهبى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٤ - ٤٤- در مناطق قطبى چگونه بايد نماز خواند و روزه گرفت؟

«چنين اشخاصى موظّفند نماز و روزه خود را بر طبق مناطق معتدله انجام دهند».

يعنى بايد ملاحظه كنند طول شب و روز در چنان فصلى (بطور متوسّط) در مناطق معتدله چه اندازه است و بر طبق آن روزه بگيرند و نمازهاى پنجگانه خود را به جا آورند.

اين موضوع را مى‌توان به تعبير ديگرى كه هرگونه ابهام و ايرادى را برطرف مى‌سازد، چنين توضيح داد:

در مناطق قطبى كه شب‌ها و روزهاى طولانى دارد و گاهى تا شش ماه خورشيد در آسمان هست و غروب نمى‌كند، در هر بيست و چهار ساعت يك مرتبه دور افق (البتّه مطابق حسّ ما) گردش مى‌نمايد.

در اين گونه مناطق، حركت خورشيد به دور افق هميشه يكنواخت نيست، يعنى در همان بيست و چهار ساعت كه يك مرتبه دور افق مى‌گردد گاهى اوج مى‌گيرد و بالا مى‌آيد و گاهى پايين مى‌آيد و در حضيض واقع مى‌شود و به اين ترتيب گاهى هوا روشن‌تر و گاهى كم نورتر خواهد بود.

اين وضع در هر شبانه روز تكرار مى‌گردد و اگر عكس‌هايى را كه از حركت آفتاب به دور افق از آن نقاط برداشته‌اند ملاحظه كنيد، اين موضوع را بخوبى مشاهده خواهيد فرمود.

ساكنان مناطق قطبى‌ [١] هنگامى كه آفتاب در آسمان بالا مى‌آيد، آن را «روز» مى‌خوانند و به كار و زندگى مشغول مى‌شوند و هنگامى كه آفتاب پايين مى‌آيد و خورشيد به افق نزديك و كم نور مى‌شود «شب» مى‌گويند و استراحت مى‌نمايند.

بايد توجّه داشت هنگامى كه آفتاب در افق آن‌جا پايين مى‌آيد، در مناطق معتدله‌اى كه روى همان نصف‌النّهار قرار دارند «شب حقيقى» وجود دارد.

[١]. منظور از مناطق قطبى، نقاطى است كه بالاتر از مدار ٦٧ درجه واقع شده است، قسمتى از اين نقاطمسكونى و قسمتى غير قابل سكونت مى‌باشد.