ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣١٣ - تفسير
خدا استناد كرده و آن را علت قرار دهيد و بگوئيد: ما بخدا سوگند خوردهايم (حسن- طاووس قتاده).
بنا بر اين، «عرضه» در اينجا بمعناى اعتراض است كه مانع شدن ميان دو چيز ميباشد و معترض چيزيست كه مانع بين دو امر است و نميگذارد يكى از آنها بديگرى برسد و در اينجا منظور نيست كه قسم خوردن و علت آوردن آن را فاصله بين خود و نيكى قرار ندهيد.
٢- «عرضه» بمعناى حجت و معناى آيه اينست كه سوگند بخدا را حجت و دليل خود براى خوددارى از نيكى و پرهيزكارى قرار ندهيد و اگر قبلا سوگندى خوردهايد و اكنون دانستيد كه خير و مصلحت در خلاف آن ميباشد بايد آنچه مصلحت در خلاف آن ميباشد بايد آنچه مصلحت و خير است انجام دهيد و استناد بسوگند گذشته ننمائيد (ابن عباس، مجاهد، ربيع).
و معناى آيه در اين دو وجه يكى است زيرا در هر دو معنا اينست كه سوگند بخدا را مانع كار نيك نكنيد به اينكه سوگند را علت و يا حجت قرار دهيد.
٣- سوگند بخدا را وسيله مبتذل و عادى در هر حق و باطل قرار ندهيد نيكو و خوب شويد و از گناهان مصون باشيد از «عايشه» و او گفت «قسم بخدا نخوريد اگر چه راست بگوئيد و همين معنا از ائمه ما : و از جبائى و ابو مسلّم نقل شده است عثمان بن عيسى از ابى ايوب خراز نقل ميكند كه ميگويد: شنيدم از حضرت ابى عبد اللَّه كه فرمود «بخدا قسم نخوريد اعم از اينكه راست بگوئيد يا دروغ زيرا خداوند ميفرمايد(لا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمانِكُمْ).
ابو مسلّم ميگويد: هر كس چيزى را زياد در يك معنى تكرار كند آن را «عرضه» براى آن معنا قرار داده است.
(أَنْ تَبَرُّوا): در معناى اين جمله اقوالى گفته شده است.
١- تا نيك و خوب شويد يعنى قسم نخوريد تا خوب باشيد زيرا كسى كه كم سوگند ميخورد به نيكى نزديكتر است از كسى كه مرتب سوگند ياد ميكند و بعضى گفتهاند تا