پند جاويد - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٤٦ - غفلت، زمينه ساز انحراف
بىتوجهى است و چون غرق در غفلت هستيم هرگز احساس درد و خطر نمىكنيم و ذرّهاى توجّه نداريم.
امام خمينى(رحمه الله) در كلمات خود بعضى از واژهها را زياد به كار مىبردند؛ از آن جمله همين كلمه «توجه» است. اگر در كلمات و مواعظ امام خمينى(رحمه الله) دقت كرده باشيد، مىبينيد كه ايشان مكرر مىگويند: «آقايان توجه داشته باشيد و عنايت بفرماييد...». پس اگر از واژه «توجه» زياد استفاده مىكنند، سرّى دارد؛ چرا كه بسيارى از مشكلات، از رهگذر بىتوجهى و غفلت رخ مىدهد. اگر توجه داشته باشيم كه هر لحظه امكان دارد در دريايى از آتشِ ابدى سقوط كنيم ديگر آرامش از ما سلب مىشود و نمىتوانيم با آرامش در اين دنيا زندگى نماييم. اگر آدمى مقدارى دقيقتر فكر كند و اين حالت را براى خود مجسّم نمايد، روحيّهاى براى او پيدا مىشود كه بسيار كارساز خواهد بود. آن گريههاى اولياى خدا، آن دعاى ابوحمزه و ساير مناجاتها، از كسى بر مىآيد كه آن توجهات را پيدا كرده باشد. اگر ذرّهاى توجه پيدا شود، آن نالهها هم پيدا مىشود. بنابراين اگر ما احساس درد نمىكنيم، از اين روست كه توجّه نداريم كه با چه خطرهايى مواجه هستيم. اگر آدمى توجّه نمايد و پى ببرد كه زندگى دنيا براى انسان، مثل معلّق شدن در فضايى است كه هميشه دريايى از آتش زير پاى او شعلهور است و اين درياى آتش از شهوات خود آدمى شعله مىگيرد، اوّل چيزى كه به فكر او خطور مىكند و از درون، قلب وى را بىقرار مىسازد اين است كه دل را به جايى گره زند و به جايى دست بياويزد و چارهاى بينديشد تا در اين درّه سقوط نكند. اين مهمترين چيزى است كه بعد از توجه، براى انسان پيش مىآيد. اگر اين حالت را درست تصور كنيم، ضرورىترين كارى كه انسان بايد انجام دهد، همان «اعتصام بحبلالله» است. قرآن و اهلبيت(عليهم السلام) به صورتهاى مختلف اين حالت دردآلود و غمانگيز را بيان كردهاند و داروى آن را نيز معين فرمودهاند؛ همانند تعبير اعتصام بحبلالله و يا تعبيراتى مانند فَقَدِ اسْتَمْسِكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَى[١] و يا و مَنْ يُسْلِمْ وَجْهَهُ اِلىاللّهِ وَ هُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَى[٢].
[١] بقره/ ٢٥٦. [٢] لقمان/ ٢٢.