در ادامه همين تشبيه و تنزيلِ گويا و پر محتوا حضرت(عليه السلام)، مردم دنيا زده را به دو دسته تقسيم كرده و مى‌فرمايد: نَعَمٌ مَعْقَّلَةٌ وَاُخْرى مُهْمَلَةُ؛ يعنى يك عده از اين چارپايان زانوبند دارند و گروه ديگر كاملا رها هستند. امّا چرا حضرت(عليه السلام)، مردم دنيازده، اين حيوانات آفت‌زده، را به دو دسته تقسيم فرموده است؟! مفسّران نهج‌البلاغه و كلمات اميرالمؤمنين(عليه السلام) در اين مورد، بيانات مختلفى دارند. بعضى از مفسّران مى‌گويند: در اين تقسيم عده‌اى كه پايشان بسته است، افرادى هستند كه قدرت حركتشان كم‌تر و ضعيف‌تر مى‌باشد و در جامعه، توان اندك و قدرت مانور كمترى دارند و نمى‌توانند تحرك زيادى داشته باشند؛ اينان مثل حيواناتى كه زانوبند دارند و با زانوبند حركت مى‌كنند. امّا گروهى ديگر رها هستند و جنب و جوش بيشترى دارند و آزادتر و قوى‌ترند مقصود حضرت(عليه السلام) اين است كه برخى مردم دنيازده چون قوى‌تر هستند در دنياطلبى نهايت تلاش خود را هزينه مى‌كنند و هرگز خسته نمى‌شوند و دست از فعاليت نمى‌كشند، ولى گروهى ديگر چون توان كمترى دارند فرصت جولان پيدا نمى‌كنند و نمى‌توانند تمام وقت مشغول تحصيل دنيا و بهرهورى از آن باشند. در تفسير اين فراز از پندنامه الهى مولى‌الموحدين بعضى ديگر از شارحان مى‌گويند كه اين تقسيم به انواع دنياپرستى نظر دارد؛ چرا كه مردم از لحاظ دنياپرستى متفاوتند. برخى، درست است كه دلباخته دنيا هستند ولى از آن جهت كه به هر حال براى خودشان به عنوان يك انسان ارزش و شرافتى قايلند، لذا حد و مرزى براى خود تعيين نموده و دست به هر كارى نمى‌زنند. در برابر، عده ديگرى هستند كه همه معيارهاى ارزشى انسانى و اسلامى را زيرپا گذاشته، بدون هيچ قيد و بندى به هر كارى تن مى‌دهند تا به مقصود خود كه همان متاع دنياست نايل آيند.

البته مى‌دانيد كه امروزه چنين انديشه‌اى را درسرداشتن و برخورداربودن از اين روحيه بى‌قيد و بندى، از جمله ارزش‌هاى مهم محسوب مى‌گردد و گروهى معتقدند كه ارزش آدمى در آن است كه هيچ قيد و بندى در مسير نيّات خود نداشته باشد؛ همانند ليبراليسم كه دموكراسى و آزادى مطلق را سرلوحه تمام برنامه‌هاى خود قرار داده، هيچ قيد و بندى را نمى‌پذيرد. بت بزرگ عصر ما نيز همين است. آنها مى‌گويند آدمى آزاد است تا هر چه مى‌خواهد انجام دهد،

‌