علل گرایش به مادیگری
 
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص

علل گرایش به مادیگری - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٦

فلسفه این مطلب را روشن کردیم و مورد استفاده دیگران قرار دادیم . و به هر حال آنچه در این میان ، بنابر همه مکاتب ، مسلم شد این است‌ که ریشه نیازمندی اشیاء به علت ، صرف " شی‌ء " بودن یا " موجود " بودن نیست و اشیاء فقط به دلیل اینکه موجودند ، نیازمند به علت نمی‌ باشند . موجودیت بیش از آنکه دلیل نیاز باشد ، دلیل بی نیازی است . از مجموع آنچه که تاکنون گفتیم دو مطلب معلوم شد : الف . اینکه احیانا می‌گوییم " هر چیزی و یا هر موجودی علت می‌خواهد " تعبیر ناصحیحی است ، بلکه یک غلط فاحش است . تعبیر صحیح این است‌ که هر ناقصی نیازمند به علت است ، و چنانکه دانستیم مکاتب مختلفی که‌ در این باره بحث کرده‌اند ، در ارائه نقصی که ملاک نیازمندی به علت‌ می‌شود اختلاف نظر دارند ، ولی قدر مسلم این است که هر ناقصی نیازمند به‌ علت است ، نه هر چیز اعم از آنکه ناقص باشد یا کامل . ب . تصور ما درباره علت نخستین روشن شد . معلوم شد علت نخستین که‌ همان ذات قدیم کامل واجب الوجود نامتناهی است ، از آن جهت علت‌ نخستین است که هستی عین ذات اوست ، و هستی کامل است نه ناقص ، و نا محدود است نه محدود ، تا منشأ نیاز به علت پیدا شود . معنی علت نخستین‌ این نیست که او خودش علت خود و پایه گذار خود و سامان دهنده خویش‌ است ، و هم معنی علت نخستین این نیست که با سایر موجودات دیگر از نظر نیاز به علت فرقی ندارد و او به حکم یک استثناء از قانون علیت خارج‌ شده است . اینجا ممکن است در ذهن افرادی که تمرینی در این مسائل