آثار الباقية في شرح الحاشية - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٤٣ - ضروب منتج در شكل سوم

از انضمام به كبراى موجبه كليّه يا عكس آن‌كه عبارت باشد از انضمام صغراى موجبه كليّه با كبراى موجبه جزئيّه نتيجه‌اش موجبه جزئيّه شده و نيز صغراى موجبه جزئيّه و كليّه بعد از انضمام به كبراى سالبه كليّه يا عكس آن‌كه عبارتست از انضمام صغراى سالبه كليّه با كبراى سالبه جزئيه نتيجه‌اش سالبه جزئيّه گردد .

حاشيه : قوله : لينتج الموجبتان :

الضّروب المنتجه فى هذا الشكل بحسب الشّرائط المذكوره ستة حاصلة من ضمّ الصّغرى الموجبة الكلّية الى الكبريات لاربع و ضمّ الصّغرى الموجبة الجزئية الى الكبريين الكلّيتين الموجبة و السالبة .

و هذه الضّروب كلّها مشتركة فى انّها لا تنتج الّا جزئية لكن ثلاثة منها تنتج الايجاب و ثلاثة منها تنتج السّلب .

ترجمه :

ضروب منتج در شكل سوّم‌

مرحوم محشّى در ذيل كلام مصنّف يعنى « لينتج الموجبتان » ميفرمايد :

ضروب منتج در اين شكل بحسب رعايت شرائط ياد شده شش تا است كه كيفيت حصول آنها چنين است :

١- انضمام صغراى موجبه كلّيه با بكراى موجبه كلّيّه .

٢- صغرى موجبه كلّيه و كبرى موجبه جزئيه .

٣- صغرى موجبه كلّيه و كبرى سالبه كلّيّه .

٤- صغرى موجبه كلّيه و كبرى سالبه جزئيه .

٥- انضمام صغراى موجبه جزئيه با كبراى موجبه كلّيه .

٦- صغرى موجبه جزئيه و كبرى سالبه كلّيه .

آثار الباقية في شرح الحاشية، ص