تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٣٣ - ١- انواع كتابهاى ثبت اعمال

وَ يَتْلُوهُ شاهِدٌ مِنْهُ وَ مِنْ قَبْلِهِ كِتابُ مُوسى‌ إِماماً وَ رَحْمَةً:" آيا آن كس كه دليل آشكارى از پروردگار خويش دارد و به دنبال آن شاهدى از سوى او مى‌باشد، و پيش از آن كتاب موسى كه امام و رحمت بود گواهى بر آن مى‌دهد (همچون كسى است كه چنين نباشد).

اطلاق كلمه" امام" در اين آيه بر تورات به خاطر معارف و احكام و دستورات آن است، و همچنين به خاطر نشانه‌هاى پيامبر اسلام ص كه در آن آمده، و در تمام اين امور مى‌توانست رهبر و پيشواى خلق باشد بنا بر اين كلمه مزبور در هر مورد متناسب با آن مفهومى دارد.

نكته‌ها:

١- انواع كتابهاى ثبت اعمال‌

از آيات قرآن مجيد چنين استفاده مى‌شود كه اعمال انسان در چند كتاب ثبت و ضبط مى‌گردد، تا به هنگام حساب هيچگونه عذر و بهانه‌اى براى كسى باقى نماند.

نخست" نامه اعمال شخصى" است كه ثبت كننده تمام كارهاى يك فرد در سراسر عمر او است، قرآن مى‌گويد: روز قيامت به هر كس گفته مى‌شود: اقْرَأْ كِتابَكَ كَفى‌ بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ حَسِيباً:" خودت نامه اعمالت را بخوان، كافى است كه خود حسابگر خويش باشى" (اسراء- ١٤).

اينجاست كه فرياد مجرمان بلند مى‌شود و مى‌گويند: واى بر ما! اين چه كتابى است كه هيچ گناه كوچك و بزرگى نيست مگر اينكه آن را ثبت و احصا كرده است؟!" يَقُولُونَ يا وَيْلَتَنا ما لِهذَا الْكِتابِ لا يُغادِرُ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصاها (كهف- ٤٩).

اين همان كتابى است كه" نيكوكاران آن را در دست راست دارند و بدكاران‌