تکامل اجتماعی انسان - مطهری، مرتضی - الصفحة ٨٣
مستقلی است ؟ .
حال کدامیک را باید پذیرفت ؟ .
به نظر ما قرآن شرک را به هیچ معنی نمیپذیرد . قرآن کتاب توحید به
تمام معنی کلمه است . کتاب توحید است به این معنا که برای خداوند مثل
قائل نیست ( توحید ذاتی ) : " « لیس کمثله شیء »" [١] کتاب توحید
است به این مفهوم که از صفات و اسماء ، آنچه را که حداکثر کمال را در
بردارد برای خدا میداند : " « له الاسماء الحسنی " [٢] " و لله المثل
الاعلی » " [٣] کتاب توحید است به معنای اینکه در ذات خداوند
هیچگونه کثرتی را نمیپذیرد . کتاب توحید است به این معنا که در مقا بل
خدا ، فاعلی را نمیپذیرد و هر فاعلی را در طول خدا میپذیرد که معنی لا حول
و لا قوه الا بالله همین است . و کتاب توحید است به این مفهوم که هیچ
هدفی را برای کائنات هدف اساسی و مستقل و نهائی نمیداند جز خدا . از
جمله برای انسان چه در حرکت تکوینی و چه در حرکت تکلیفی و تشریعی او
هدفی جز خدا نمیشناسد .
انسانی که اسلام میخواهد با انسانی که مکتبهای فلسفی بشر میخواهند ، از
زمین تا آسمان فرق دارد . خیلی چیزها که اسلام میگوید با آنچه دیگران
میگویند یکی است اما نه با یک دید . اسلام همیشه به مسائل از جهت
توحیدی و خدائی نظر میکند . مثلا چنانکه قبلا گفتهایم بشر در فلسفه خود
رسیده است به اینجا که میگوید در
[١] سوره شوری آیه ١١ ( هیچ مثل و مانندی برای او نیست ) . [٢] سوره طه آیه ٨ ( همه اسماء نیکو مخصوص او است ) . [٣] سوره نحل آیه ٦٠ ( و صفات والا خاص خدا است ) .