تکامل اجتماعی انسان - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦٠

است و عبادتی هم که در این مرحله باشد جز اینکه توام با چنین عرفانی‌ باشد عملی نمی‌شود . معرفتهای بچگانه و عوامانه این عبادت را نتیجه‌ نمی‌دهد . پس عبادت برمی‌گردد به نظریه ایمان و ایمان هم برگشت به نظریه حقیقت‌ . اسلام به ایمان و عبادت ، که ایمان پیوند ادراکی با حقیقت است و عبادت ، پیوند عملی با حقیقت ، دعوت کرده است ، به حکمت و عدالت‌ دعوت کرده است ، به محبت دعوت کرده است ، به جمال و زیبائی دعوت‌ کرده است : « ان الله جمیل و یحب الجمال » در " کافی " بابی داریم‌ تحت عنوان " باب التجمل والزینه " . اسلام به همه اینها دعوت کرده است ، ولی کدام هدف اصلی است ؟ آیا همه اینها در عرض واحد هدف هستند ؟ یا اینکه هدف اصلی یک چیز است و آنهای دیگر یا مقدمه آن هستند و یا لازمه آن . مثل عبادت که مقدمه رسیدن‌ به آن هدف است و یا محبت و . . . که لازمه رسیدن به آن هدف هستند . یعنی اگر کسی برسد به حقیقت ، به هر چه که از شؤون آن حقیقت است عشق و محبت می‌ورزد . به جهان خرم از آنم که جهان خرم از اوست عاشقم بر همه عالم که همه‌ عالم از اوست

هدف اصلی در اسلام