« المدینه و افت الناس فانی احب ان یری فی شیعتی مثلک » . یعنی بنشین‌ در مسجد مدینه و فتوا بده برای مردم ، من دوست دارم مانند تو در شیعیانم‌ دیده شوند . جمله معروف : « علینا القاء الاصول و علیکم التفریع » را ائمه به اصحاب خود فرمودند . ثالثا یکی از اموری که ایجاب می‌کند اجتهاد را ، جمع میان خاص و عام ، مطلق و مقید ، و حل تعارض اخبار و روایات است و همه اینها در زمان‌ ائمه برای راویان حدیث وجود داشته است . آنها می‌بایست با قوه اجتهاد حل تعارض کنند و جمع روایات نمایند و احیانا برخی را طرد نمایند . روایات معروف علاجیه تنها برای زمانهای بعد از ائمه نبوده است برای‌ معاصران ائمه هم بوده است . رابعا اینکه می‌گویند علم اصول که پایه اجتهاد است در شیعه بعد از ائمه‌ پیدا شده و قبلا در انحصار اهل تسنن بود غلط است . علماء شیعه ثابت‌ کرده‌اند که شاگردان ائمه در عصر ائمه در موضوعات اصولی تالیفات‌ داشته‌اند . مرحوم سید حسن صدر رضوان الله تعالی علیه در کتاب تاسیس‌ الشیعه لعلوم الاسلام این مطلب را بررسی و اثبات کرده است .

اجتهاد از نظر مستشرقین

بطور کلی مستشرقین پیدایش اجتهاد را در میان مسلمین به شکل دیگر و طرز دیگری که موافق هدفهای خودشان است توجیه می‌کنند . آنها نمی‌توانند یا نمی‌خواهند بپذیرند که اسلام به عنوان یک شریعت ختمیه الهیه ، اصول و کلیات جامعی آورده است که ضامن سعادت بشر در همه زمانها و مکانها است‌ و آنگاه علماء امت را موظف کرده