در اين مقاله، ابتدا كلينى معرفى شده، سپس به معرفى الكافى پرداخته شده است. در ادامه از انگيزه تأليف الكافى، شيوه تأليف، ويژگى ها و امتيازات، نقدها، كارهاى انجام شده بر الكافى و بررسى استناد روضه به كلينى بحث شده است. ابو جعفر محمد بن يعقوب كلينى كه به ثقة الاسلام و رئيس المحدثين معروف است در روستاى كلين [٢] [= بر وزن زبير] از روستاهاى رى قديم در ميان خاندانى علمى چشم به جهان گشود، زمان دقيق ولادت كلينى مشخص نيست، اما از قراينى مى توان نتيجه گرفت كه او با فاصله كوتاهى قبل، يا پس از ولادت امام زمان عليه السلام ؛ يعنى حدود سال ٢٥٥ هجرى ولادت يافت. با توجه به حوادث طبيعى پى در پى رى؛ نظير طاعون وبا و سيل هاى گسترده و فتنه ها و ستيزه هاى فرقه اى ميان معتزله و اشاعره، شيعيان و سنيان و حنفى ها با شافعيان كه در رى همزمان با دوران حيات كلينى وجود داشته، اطلاعات روشنى از آغاز تحصيل و چگونگى رشد علمى كلينى در دست نيست، اما به خاطر حضور

[١] حديث شناسى، ج ١، على نصيرى، قم: انتشارات سنابل، اول، زمستان ١٣٨٣ ش، ص ٢٠٧ ـ ٢١٥.[٢] اين روستا در ٣٨ كيلومترى جنوب غربى رى و نزديك حسن آباد ميان تهران و قم قرار دارد. ر.ك: كافى، ج ١، ص ٩. (مقدمه)[٣] براى آگاهى بيشتر ر.ك: الكلينى والكافى، ص ٤٥؛ پژوهشى در تاريخ حديث شيعه، ص ٢٦٧ ـ ٣٦٠؛ علم حديث، ص ٢٥٨ ـ ٢٦٣؛ المعجم المفهرس لالفاظ أحاديث بحار الأنوار، ج ١، ص ٦٣.[٤] رجال نجاشى، ص ٢٦٦.[٥] خلاصة الاقوال، ص ١٤٥.[٦] الكلينى والكافى، ص ٥٢؛ علم حديث، ص ٢٦١ ـ ٢٦٣.[٧] الفهرست، ص ٢١٠؛ الكنى والالقاب، ج ٣، ص ١٢١.[٨] براى تفصيل بيشتر ر.ك: الكلينى والكافى، ص ١٦٣.