است؛ از جمله تدوين آنها بر اساس موضوعات است كه پيشينه اى كهن دارد. كلينى نيز كتابش را با شيوه اى كارآمد بر اساس موضوعات در سه بخش اصلى تدوين كرده است: ١. اصول؛ ٢. فروع؛ ٣. روضه. اصول و فروع كافى به شيوه درختى تنظيم گشته اند؛ به اين معنا كه هر يك داراى چند كتاب و هر كتاب مشتمل بر چند باب و هر باب مشتمل بر چند حديث است، اما روضه باب بندى ندارد و روايات، يكى پس از ديگرى ذكر شده است.

١. اصول كافى

موضوع: مباحث اعتقادى و اخلاقى شامل ٨ كتاب، ٤٩٩ باب، ٣٧٨٦ روايت. كتاب هاى اصول كافى: جلد اول (از چاپ هاى هشت جلدى كافى) شامل: ١. كتاب العقل و الجهل (شامل مباحثى مانند: خلقت عقل، چيستى عقل، علامت هاى عاقل، نكوهش جهل و...)؛ ٢. كتاب فضل العلم (شامل مباحثى مانند: وجوب طلب علم، فضيلت علم و علما، ثواب عالم و متعلم، صفت علما، حق عالم و...)؛ ٣. كتاب التوحيد (شامل مباحثى مانند: حدوث عالم و اثبات آفريننده آن، شناخت خدا با خدا، نهى از گفتار در كيفيت خدا، باطل بودن رؤيت خدا، و...)؛ ٤. كتاب الحُجة (شامل مباحثى درباره نبوت و امامت از قبيل: نياز به حجت، خالى نبودن زمين از حجت، شناخت امام، خليفة اللّه بودن ائمه، و...) كلينى رحمه الله مسائل خمس را نيز در پايان كتاب الحُجة آورده و كتاب مستقلى را در بخش فروع بدان اختصاص نداده است. جلد دوم شامل: ١. كتاب الايمان و الكفر (شامل مباحثى مانند: طينت مؤمن و كافر، درجات ايمان، خصلت هاى مؤمن، حقيقت ايمان و يقين، و مباحثى اخلاقى از قبيل: خوف و رجاء، تواضع، حلم، قناعت، غيبت و...)؛ ٢. كتاب الدعاء (شامل مباحثى مانند: فضيلت دعا، رفع بلا و قضا به وسيله دعا،