مى باشد كه در زمان مقتدر (خليفه عباسى) مى زيست. ابن اثير مورخ معروف نيز در كتاب جامع الاصول مى نويسد: «محمد بن يعقوب رازى پيشواى مذهب اهل بيت، دانشمندى بزرگ و فاضلى نامدار است». سپس ابن اثير روايتى نقل مى كند كه منسوب به پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله است به اين معنى كه خداوند عالم در سر هر قرنى شخصى را بر مى انگيزد كه دين او را زنده و پايدار بدارد آن گاه به گفتگو در پيرامون اين حديث پرداخته و مى گويد: «از مجددين و نگهدارندگان مذهب شيعه در آغاز سده اول محمد ابن على باقر عليه السلام و در ابتداى سده دوم على بن موسى الرضا عليه السلام و بر رأس سده سوم ابو جعفر محمد بن يعقوب كلينى رازى بوده است». دانشمندان شيعه نيز به استناد همين حديث عقيده دارند كه بر سر هر صد سالى خداوند يكى از بزرگ ترين شخصيت هاى شيعه را كه از لحاظ معلومات دينى و پارسايى در عصر خود ممتاز باشد، براى سرپرستى و حفظ دين خود مى انگيزد و به اتفاق در سده سوم كلينى را مجدد مذهب شيعه دانسته اند.

تأليفات وى

كتاب هايى كه بزرگ مرد تشيع شيخ كلينى رحمه الله تأليف فرموده گر چه از نظر كميت زياد نيست ولى از لحاظ كيفيت داراى اهميت به سزايى است. آنچه در كتب تراجم از تأليفات او نام برده اند كتاب هاى زير است: ١. كتاب رجال ٢. كتاب رد بر قرامطه ٣. كتاب تعبير رؤيا ٤. كتاب رسائل ائمه ٥. ديوان شعر مشتمل بر قصائد در مناقب اهل بيت عليهم السلام ٦. معروف ترين تأليفات او كتاب نفيس كافى است كه نه تنها بزرگ ترين آثار قلمى او مى باشد بلكه در جامعه اسلام كتاب معتبرى چون كافى در حديث نوشته نشده