يأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْرًا كَثِيرًا* وَ سَبّحُوهُ بُكْرَةً وَ أَصِيلًا. (احزاب: ٤١- ٤٢)
اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، خدا را بسيار ياد كنيد و صبح و شام او را تسبيح گوييد.
انسان ذاكر همواره خويشتن را در پرتو نور خدا مى‌بيند و از گزند هر شرّ و فسادى در امان مى‌ماند و در نتيجه به آرامش و آسايش روحى و روانى و سعادت نايل مى‌شود؛ چنان كه قرآن مجيد مى‌فرمايد:
أَلَا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَل- نُّ الْقُلُوبُ. (رعد: ٢٨)
آگاه باشيد! تنها با ياد خدا دلها آرامش مى‌يابد.
ذاكر توجه و عنايت خدا را به خويش جلب مى‌كند، همه خوبيها به سوى او سرازير مى‌شود و اين يعنى اوج كمال و سعادت آدمى.
حقيقت ذكر ذكر- كه همان ياد كردن و يا به ياد داشتن است- امكان دارد سطحى باشد و بر زبان انجام گيرد؛ مثل زمزمه «اللَّه اكبر، لا اله الا اللَّه!» يا آدمى از اعماق قلب خويش خدا را ياد كند، او را باور داشته باشد و حضورش را دمادم و در هر جا احساس كند و خود را در محضر او ببيند. در اين صورت، همه اعضا و جوارح او به ياد محبوب است، با اراده او عمل مى‌كند و آن گونه كه او مى‌خواهد مى‌شود و طبيعى است كه زبان نيز وظيفه خود را انجام مى‌دهد و با ياد و نام او تكلم مى‌كند و نامه زندگى را با نام او مى‌آغازد.
اى نام تو بهترين سرآغاز بى نام تو نامه كى كنم باز چنين ذكرى به قلب و روان آدمى حيات مى‌بخشد و حيات واقعى در سايه ذكر راستين پديد مى‌آيد؛ چنان‌كه امير ذاكران على (ع) فرمود:
فِي الذِّكْرِ حَياةُ القَلْبِ. «١» زندگى دل در پرتو ذكر خدا است.
شادابى و نشاط تنها در پرتو ياد حق نهفته است؛ چنان كه رسول اكرم (ص) فرمود:
كُلُّ احَدٍ يَمُوتُ عَطْشانَ الّا ذاكِرَ اللَّهِ.» همگان تشنه مى‌ميرند جز ذاكر خدا.
يادآوران نمونه‌ خداوند ضمن اينكه خود را نور آسمانها و زمين مى‌خواند، نور خويش را به چراغدانى مَثَل مى‌زند كه بسان ستاره‌اى درخشان در حبابى شفاف و درخشنده از درخت مبارك زيتونى برافروخته مى‌شود و صاف و خالص است و پرتو بر پرتو مى‌افكند. «٣» آن گاه مى‌فرمايد:
فِى بُيُوتٍ أَذِنَ اللَّهُ أَن تُرْفَعَ وَ يُذْكَرَ فِيهَا اسْمُهُ و يُسَبّحُ لَهُ و فِيهَا بِالْغُدُوّ وَ الْأصالِ* رِجالٌ لَّاتُلْهِيهِمْ تِجرَةٌ وَ لَابَيْعٌ عَن ذِكْرِ اللَّهِ وَ إِقَامِ الصَّلَوةِ وَ إِيتَآءِ الزَّكَوةِ. (نور: ٣٦- ٣٧)
(اين چراغ پرفروغ) در خانه هايى است كه خداوند رخصت داده كه (قدر و منزلت) آنها رفعت يابد و نامش در آنها ياد شود، در آن (خانه) ها هربامداد