راههاى تقويت باورهاى دينى - نگارش، حمید - الصفحة ١٠٨
شيطان انسان را مخذول مىسازد و در مشكلات رها مىسازد.
بعضى ديگر گفتهاند منظور همان كسى است كه در شأن نزول آيه آمده (يعنى يكى از كفار معروف به نام عقبه كه اسلام را پذيرفت، ولى به خاطر دوستش اذبى دست از دامان پيامبر برداشت و مرتد شد و در جنگ بدر به قتل رسيد. رفيقش اذبى نيز در جنگ احد كشته شد). ولى ظاهر اين است كه مفهوم آيه كلى است و همه دوستان اغوا كننده و وسوسه گر را شامل مىشود به خصوص اينكه شيطان معنى وسيعى دارد و همه شياطين انس و جن را شامل مىشود، مخصوصاً تكيه روى كلمه فلان، آن هم به صورت نكره، قرينه روشنى بر عموميت مفهوم آيه مىباشد. «١» براى اجتناب از اين مشكل بزرگ بايد همواره انگيزه دوستىها و مصاحبتها را روشن و الهى قرار دهيم و بر اساس اهداف زود گذر ترسيم نكنيم. هم چنين با توجه به طرز تفكر، كيفيت معاشرت، وضع اخلاقى و سوابق زندگى او را انتخاب نماييم.
١٠- ٢. غيبت بسيارى از اخبار و روايات بيان مىدارند كه كشف ستر مؤمنين، يعنى اظهار و افشاى عيوب مخفى مؤمنان حرام است. «٢» از آفاتى كه در پى وسوسه شيطان در آدمى شكل مىگيرد، پرده برداشتن از عيوب ديگران است كه اين خود زمينه ساز گناهان ديگر مىشود. اين مسئلهگاه شكل موجه به خود مىگيرد و با توجيهاتى كه هيچ گونه استنادى ندارد راه را براى ادامه دادن به گناه هموار مىكند. قرآن در مذمت غيبت مىفرمايد:
وَلَا يَغْتَب بَعْضُكُم بَعْضاً أَيُحِبُ أَحَدُكُمْ أَن يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتاً فَكَرِهْتُمُوهُ (حجرات: ١٢)
هيچ يك از شما ديگرى را غيبت نكند، آيا كسى از شما دوست دارد كه گوشت برادر مرده خود را بخورد به يقين همه شما از اين امر كراهت داريد.
اين تشبيه قرآنى كه در واقع يك دليل منطقى را تشكيل مىدهد تمام ابعاد مسئله غيبت را بيان مىكند. شخص غائب را به مرده تشبيه مىكند و رابطه دينى او را به عنوان برادرى و اخوت و آبروى او را به پاره تن او و غيبت را به منزله خوردن گوشت او. كارى كه هر وجدانى