راههاى تقويت باورهاى دينى - نگارش، حمید - الصفحة ١٠٢
ما براى مردم در اين قرآن از هر گونه مثال و مطلبى بيان كرديم و اگر آيهاى براى آنان بياورى كافران مىگويند شما اهل باطليد (و اينها سحر و جادوست) اين گونه خداوند بر دلهاى آنان كه آگاهى ندارند مهر مىنهد.
در اين دو آيه بعد از تأكيد بر اينكه در قرآن از هر گونه مثالى زديم و حقائق را در لباسهاى گوناگون گاه آيات آفاق، گاه انفس، گاه وعده و وعيد و گاه از راههاى استدلالى براى مردم بيان كرديم، ولى گروهى آنچنان جاهل و غافلند كه اگر هر آيه و نشانهاى بياورى باز مىگويند شما اهل باطليد. در واقع اين آيه اشاره به يكى از بدترين انواع جهل، يعنى جهل مركب مىكند. در اين حالت، انسان در عين اين كه جاهل است، خود را عالم مىپندارد و اگر كسى هم بخواهد او را از جهلش بيدار كند گوش شنوايى ندارد. به همين دليل چنين شخصى در جهل مركب خود هميشه باقى مىماند «١».
حجاب جهل مانع بزرگى است در رسيدن به حق و باعث مىشود انسان از باورهاى واقعى و حقيقى فاصله بگيرد. لذا اين گونه انسانهايى كه به نوعى جهالت را پيشه خود مىكنند، به ظاهر در ميان انسانها قرار دارند ولى در واقع اين جاهلان، مردگانى بيش نيستند! امام على (ع) درباره اين افراد مىفرمايد:
الْجاهِلُ مَيِتٌّ بَيْنَ الاْحْياءِ «٢» جاهل مردهاى است در ميان زندگان! اين نوع احاديث مبيّن اين نكته مىباشد كه جاهل اصولًا فهم دقيق و حقيقى از مطالب و حوادث عالم ندارد و هميشه بر پندار غلط خود پاى فشرده، از دسترسى به حق و حقيقت باز مىماند، و برحقايق و واقعيتها اشكال مىگيرد و نسبت به قبول آن طفره راههاى تقويت باورهاى دينى ١٠٧ ٩ - ٢. همنشين بد ص : ١٠٦ مىرود. امام على (ع) مىفرمايد: كسى كه چيزى را نداند، بر آن عيب مىگيرد. «٣» راه درمان اين حالت در وجود آدمى آن است كه انسانها همواره از سرگذشت انسانهايى كه به واسطه جهلورزى به انحراف دچار شدهاند درس عبرت گرفته و آن را توشه راه خود قرار