و درگيرى و اسارت و صدها خوف وخطر است، امام حسين عليه السلام شرط همراهى را «صبر» دانست، تا ياران صبورش تا نهايت كار، بمانند. شعار ايستادگى در خطبه‌هاى امام و رجزهاى آن حضرت و ديگر شهداء ديده مى شود. از سفارش هاى اكيد امام به همرزمان و خواهر خويش و ديگر زن ها و دختران حاضر در صحنه، به ويژه در مرحله پس از شهادت، موضوع صبر بود.
روز عاشورا، در خطبه‌اى به ياران خويش فرمود:
«صَبْراً بَنىِ الْكِرام! فمَا الْمَوتُ الَّا قَنطَرَةٌ تَعْبُرُ بِكم عَنِ الْبُؤسِ وَ الضَّرَّاءِ الىَ الجَنانِ الْواسِعَةِ وَ النَّعيمِ الدَّائِمَةِ» «١»
صبر و مقاومت كنيد، اى بزرگ زادگان! چرا كه مرگ، تنها يكى است كه شما را از رنج و سختى عبور مى‌دهد و به سوى بهشت گسترده و نعمت هاى هميشگى مى‌رساند.
در توصيه‌اى كه حضرت خطاب به خانواده خود داشت فرمود:
بنگريد، هرگاه كه من كشته شدم، به خاطر من گريبان خود را چاك ندهيد و صورت مخراشيد. «٢»
روز عاشورا پس از نماز با ياران، با زهم دعوت به صبر داشت: «فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ اصْبِرُوا» «٣»
ياران نيز در رجزهاى خويش شعار مقاومت و پايدارى سر مى‌دادند. خالد بن عمر، مى گفت: اى بنى قحطان! براى كسب رضاى رحمان و رسيدن به مجد و عزّت صبر كنيد. سعد بن حنظله چنين رجز مى‌خواند:
صَبْراً عَلىَ الأَسْيافِ و الْأَسِنَّه صَبْراً عَلَيْها لِدُخُولِ الْجَنَّه «١»
براى رسيدن به بهشت، بر شمشيرها و نيزه‌ها صبر مى‌كنم.
كسى كه صبر داشته باشد، هم تحمّل درد و مصيبتش بيشتر مى شود و هم به ديگران روحيّه مى دهد. حضرت على عليه السلام فرموده‌است: «الصَّبْرُ يُهَوِّنُ الفَجيعَةَ» «٢»
؛ مقاومت، فاجعه و حادثه ناگوار را آسان و قابل تحمّل مى‌كند.
سخت‌ترين ضربه‌هاى روحى و مصيبت شهادت فرزندان و ياران، بر امام‌حسين عليه السلام وارد شد. ولى در همه آنها خود را نباخت و مقاومت و ايستادگى كرد و تن به تسليم و ذلّت نداد. جملات آن حضرت در مورد صبر بر داغ عزيزان و شهادت همراهان بسيار است و از آغاز نيز خود را براى تحمّل اين پيشامدها آماده كرده بود. هنگام خروج از مكّه در خطبه اى كه خواند و اشاره به آينده حوادث و پيشگويى شهادت خويش داشت، فرمود: «نَصْبِرُ عَلى‌ بَلائِهِ وَ يُوَفّينا اجُورَ الصَّابِرينَ» «٣»
؛ ما به رضاى خدا رضاييم، بر بلاى او صبر مى‌كنيم، او نيز پاداش صابران را به ما مى‌دهد. در شب عاشورا به خواهرش زينب و ديگر بانوان توصيه فرمود:
اين قوم، جز به كشتن من راضى نمى‌شوند، امّا من شما را به تقواى الهى و صبر بر بلا و تحمّل مصيبت وصيت مى‌كنم. جدّمان همين را وعده داده وتخلّفى در آن نيست. «٤»
روز عاشورا، على اكبر را به تحمّل و مقاومت در برابر تشنگى‌