«هر چند با نيروى كم و امكاناتِ اندك، بايد در مقابل ظلم تسليم نشد و مبارزه كرد»، اين هم نوعى پيام عاشورايى است. هر چند در سخن سيدالشهداء عليه السلام، چنين مضمونى بيان نشده باشد، ولى چون آن حضرت براى ما «اسوه» است و عملش برايمان «حجت»، و مى‌بينيم كه خود او و يارانش با نفرات اندك در مقابل انبوه دشمن تا آخرين نفس مبارزه و مقاومت كردند، پس مى توان گفت كه «ايستادن در مقابل ظالم»، پيام عاشورا است، هر چند ما اين را به صورت درسى از عاشورا گرفته‌ايم.
اين توضيح، از آن جهت بود كه نسبت به برخى از آنچه به عنوان «پيام» در اين مجموعه آمده است، ابهام و شبهه پيش نيايد كه مثلًا سيد الشهداء، در كجا پيام داده است كه با نفس جهاد كنيد، اعتماد به نفس و توكّل داشته باشيد، به دنيا دل نبنديد، در راه خدا از همه چيز بگذريد، به امامت ولىّ معصوم گردن نهيد و ... امثال آن.
عاشوراى حسينى تجسم و تبلور همين مفاهيم و ارزشها است، بنابراين مى توانيم همه اين درسها، ره آوردها، عبرت‌ها، هشدارها و عملكرد ها را جزء «پيام‌هاى عاشورا» به حساب آوريم‌و دل و جان به آن بسپاريم و براى جهانيان ترجمه و تبيين كنيم و آنها را ملاك عمل و دستور زندگى خويش سازيم و فرزندان و نسل آينده را با اين باورها تربيت كنيم.
مفهوم ديگرى كه توجه به آن ضرورى است، «عبرت‌هاى عاشورا» است كه به نوعى در ضمن درس‌هاى عاشورا قرار مى‌گيرد. البته مى توان تفاوت و مرزى هم ميان «درس» و «عبرت» بيان كرد: گاهى از يك شخص و حادثه به عنوان «الگوى مثبت» ياد مى‌شود و ديگران با تأسى به آن والهام گرفتن از آن دستمايه هاى مثبت، راه عملى خويش را در مى‌يابند. گاهى نيز از يك حادثه به‌