هر عذر و بهانه‌اى را كه عمرسعد آورد، امام جوابش را گفت و او ساكت ماند، ولى نتوانست از مطامع دنيوى دست بكشد. امام مأيوس، از هدايتش بازگشت، ولى با او اتمام حجّت كرد.» «١»
روز عاشورا نيز امام حسين عليه السلام سوار بر مركب خويش تا نزديكى سپاه دشمن پيش رفت و با رساترين صدا خطاب به آنان، به‌گونه‌اى كه مى‌شنيدند، فرمود: اى مردم! سخنم را بشنويد و در كشتنم شتاب نكنيد تا موعظه‌اى شايسته كنم و عذر خودم را از آمدن بازگويم ... سپس، بعد از حمد و ثناى الهى فرمود:
به نسب و تبار من بنگريد، آنگاه به وجدان خويش بازگرديد و خود را سرزنش كنيد، ببينيد آيا كشتن من و هتك حرمتم براى شما روا است؟ آيا من پسر دختر پيامبرتان نيستم؟ آيا من پسر وصىّ و عموزاده پيامبر نيستم؟ آيا حمزه سيد الشهدا و جعفر طيّار عموى من نيستند؟ آيا اين سخن پيامبر به گوشتان نرسيده كه فرمود: اين دو (حسن و حسين) سرور جوانان بهشت‌اند؟ ... آنچه مى‌گويم حق است و تا كنون دروغى نگفتم. و اگر مى‌پنداريد دروغ مى‌گويم، از جابر بن عبداله انصارى، ابوسعيد خدرى، سهل ساعدى، زيد بن ارقم، انس‌بن‌مالك بپرسيد كه مى‌گويند اين سخن را از پيامبر درباره من و برادرم شنيده‌اند. آيا اين كافى نيست كه دست به كشتنم نيالاييد؟ ....
پس از سخنى كه شمر گفت و حبيب بن مظاهر پاسخش داد، امام افزود: