سخت و جنگ و گريز فراوان به دست عثمان بن خالد بن اثيم جُهنى و بُشر بن حوط قايضى به شهادت رسيد. صاحب قاموس الرجال شهادت وى را رد كرده و وى را از اصحاب امام سجاد عليه السلام شمرده است. «١»
نگارنده ذخيرة الدارين به نقل از برخى مورخان كهن (ابوالفرج، طبرى و ابن شهرآشوب) مطالبى را به عبداللَّه الاصغر بن عقيل نسبت مى‌دهد كه آنها اين مطالب را در زندگى‌نامه عبدالرحمن بن عقيل آورده‌اند. «٢»
عبداللَّه اصغر بن على عليه السلام‌
عبداللَّه اصغر فرزند امام على عليه السلام «٣»، مادرش ليلى دختر مسعود بن خالد بن ربعى بن مسلم بن جندل بن نهشل بن دارم التميميه «٤» و كنيه‌اش ابوبكر است. «٥»
پس از شهادت فرزندان امام حسن عليه السلام، عبداللَّه نخستين فرزند امام على عليه السلام بود كه به محضر امام حسين عليه السلام رسيد و از برادر بزرگوارش اجازه نبرد گرفت و عازم ميدان شد.
وى هنگام كارزار با دشمن چنين رجز مى‌خواند:
شَيْخِى عَلىٌّ ذُوالفَخارِ الأطْوَلِ مِنْ هاشِمِ الصِّدْقِ الكَريمِ المِفْضَلِ‌
هَذا الحسينُ بْنُ النَبىِ المُرْسَلِ نَذوذُ عَنْهُ بِالحُسامِ لفَيصلِ‌
تَفْديهِ نَفْسِى مِنْ اخٍ مُبَجَّلِ يا ربِّ فامْنَحْنِى ثوابَ المجزل «٦»
پدرم على است با افتخارات بلند، از قبيله بنى‌هاشم، راستگو، بزرگوار و با فضيلت؛
اين حسين فرزند پيامبر مرسل است؛ و ما با شمشير برنده از او دفاع مى‌كنيم؛
جانم فداى اين برادر با احترام باد! پروردگارا مرا پاداشى بسيار ببخش.
عبداللَّه ٢١ تن از سپاه يزيد را به هلاكت رساند و سرانجام به دست زحر بن قيس نخعى «١» و به قولى عبداللَّه بن عقبه غنوى به فيض شهادت رسيد. «٢»
عبداللَّه اكبر بن حسن عليه السلام‌
عبداللَّه اكبر مكنّى به ابوبكر، فرزند امام حسن مجتبى عليه السلام است. «٣» مادرش ام‌ولد و نامش، رمله بود. «٤» وى از ياران والامقام امام حسين عليه السلام است، «٥» كه پس از حضرت قاسم عليه السلام «٦» به ميدان رفت و چنين رجز خواند:
ان تُنْكِرُنى فَانابْنُ حَيْدَرَة ضِرغامُ آجامٍ وَلَيْثٌ قَسْوَرَة
عَلى الأعادِىِ مِثْلُ ريحٍ صَرْصَرَة اكيلُكُمْ بِالسَّيفِ كَيْلَ السَّنْدَرَة «٧»
«اگر مرا نمى‌شناسيد، من فرزند حيدرم؛ چون شير بيشه‌زاران شجاع و دليرم.
بر دشمنان همچو طوفانم و آنان را قتل عام خواهم كرد.»
عبداللَّه، شجاعانه جنگيد و ١٤ سوار را با شمشير و نيزه به هلاكت رساند، و سرانجام خود نيز به فيض شهادت نايل گشت.»