قصه در قرآن
(١)
فهرست مطالب
٥ ص
(٢)
پيش گفتار
٩ ص
(٣)
1 واقعگرايى
٢٠ ص
(٤)
2 حقيقت گويى
٢١ ص
(٥)
3 پرورش صفات والاى انسانى
٢٢ ص
(٦)
4 حكمت آموزى
٢٣ ص
(٧)
اهداف داستان در قرآن
٢٤ ص
(٨)
1 اثبات نبوت
٢٥ ص
(٩)
2 يكپارچگى اديان آسمانى
٢٧ ص
(١٠)
3 ترسيم ريشه تاريخى اسلام
٢٩ ص
(١١)
4 همسانى سيره پيامبران و واكنش امتها
٢٩ ص
(١٢)
5 اميدآفرينى در دل پيامبر صلى الله عليه و آله و مؤمنان
٣٠ ص
(١٣)
6 بازگويى الطاف حق بر پيامبران
٣٢ ص
(١٤)
آزادى هنرى در داستان سرايى قرآن
٣٥ ص
(١٥)
1 ناديده انگاشتن عناصر تاريخى
٣٥ ص
(١٦)
2 گزينش حادثهها
٣٦ ص
(١٧)
3 آزادى در چينش صحنهها
٣٦ ص
(١٨)
4 نگريستن از زاويههاى گوناگون به يك حادثه
٣٨ ص
(١٩)
5 گزارشگرى و تصويرگرىهاى گوناگون از يك صحنه
٣٩ ص
(٢٠)
ترسيم حقايق در قالب داستان
٤٣ ص
(٢١)
دگرانديشهاى نوپيدا
٤٦ ص
(٢٢)
نكته
٥٧ ص
(٢٣)
سرگذشت پسران آدم
٦٢ ص
(٢٤)
داستان طوفان و كشتى
٦٥ ص
(٢٥)
سرگذشت عاد و ثمود و قوم هود
٦٦ ص
(٢٦)
ناقه صالح
٧٢ ص
(٢٧)
سرگذشت سدوم
٧٤ ص
(٢٨)
اصحاب كهف و رقيم
٧٦ ص
(٢٩)
اصحاب كهف
٧٩ ص
(٣٠)
1 مكان حادثه اصحاب كهف
٨٠ ص
(٣١)
2 زمان حادثه اصحاب كهف
٨٢ ص
(٣٢)
ذوالقرنين
٨٦ ص
(٣٣)
به سوى غروبگاه خورشيد
٩٧ ص
(٣٤)
غروب خورشيد در چشمهاى گل گون
١٠١ ص
(٣٥)
به سوى مطلع شمس
١٠٤ ص
(٣٦)
به سوى منطقه سد
١٠٨ ص
(٣٧)
يأجوج و مأجوج
١١٢ ص
(٣٨)
يأجوج و مأجوج در نگاه تاريخ
١٢١ ص
(٣٩)
مكان سد ذوالقرنين
١٢٤ ص
(٤٠)
تمدن بشر در روزگار ذوالقرنين
١٢٥ ص
(٤١)
1 نيروى انسانى
١٣٠ ص
(٤٢)
2 آهن
١٣٠ ص
(٤٣)
3 مواد سوختى
١٣١ ص
(٤٤)
4 مس
١٣٢ ص
(٤٥)
5 حيوانات باربر
١٣٢ ص
(٤٦)
6 تداركات
١٣٣ ص
(٤٧)
سد تاريخى كورش(ذوالقرنين)
١٣٥ ص
(٤٨)
انوشيروان و ساخت ديوار«دربند»
١٣٨ ص
(٤٩)
ديوار«دربند»
١٤٠ ص
(٥٠)
ترديدهايى درباره كورش بودن ذوالقرنين
١٤٣ ص
(٥١)
ذوالقرنين در روايات
١٤٧ ص
(٥٢)
ابهام زدايى از شخصيت كورش
١٤٩ ص
(٥٣)
كورش همان بنده نيك خدا
١٥٠ ص
(٥٤)
اعلاميه حقوق بشر كورش
١٥٥ ص
(٥٥)
اعلاميه كورش براى پايان اسارت يهود و بناى معبد مقدس
١٥٧ ص
(٥٦)
مذهب كورش و شواهدى بر ايمان او
١٥٨ ص
(٥٧)
نكته
١٦١ ص
(٥٨)
دليل عدم ثبت تاريخى سد به نام كورش
١٦٤ ص
(٥٩)
سد بزرگ مأرب
١٦٦ ص
(٦٠)
ويژگىهاى سد مأرب و سازنده آن
١٧٣ ص
(٦١)
ديوار بزرگ چين
١٨١ ص
(٦٢)
نگاهى گذرا به اسكندر مقدونى
١٨٧ ص
(٦٣)
نگاهى گذرا به زندگى بنى اسرائيل در مصر
٢٠٠ ص
 
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص

قصه در قرآن - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٣٠ - ٢ آهن

١. نيروى انسانى‌

براساس ارزيابى‌هاى كلى، منطقه ياد شده، پرجمعيت بوده است. ساكنان اين سرزمين، در آذربايجان، ارمنستان، داغستان، گرجستان و حومه آنها در سال ٥٥٠ پيش از ميلاد، حدود ١٧٠ هزار نفر[١] بوده است. اگر كارگران را شصت درصد ساكنان فرض كنيم، بيش از صد هزار نفر در ساخت سد مشاركت داشته‌اند. اين افراد ممكن است حدود ده سال براى ساختن سد داريال مشغول بوده‌اند.

٢. آهن‌

مهم‌ترين و اصلى‌ترين ماده‌اى كه بنابر توصيف قرآن كريم، در ساخت سد ذوالقرنين از آن استفاده شد، قطعه‌هاى آهن بود. سرزمين آذربايجان معادن آهن بسيارى دارد و گواه آن، برپايى كارخانه‌هاى آهن و فولاد در شهر «باكو» است. به طور طبيعى، اين معادن در زمان كورش غنى‌تر از اكنون بوده است.

ارمنستان نيز از نظر معادن، غنى است؛ به ويژه سنگ آهن، مس، سرب، زرنيخ (آرسنيك)، سنگسزاج سفيد، گوگرد و طلا. ابن الفقيه‌[٢]، تنها نويسنده مسلمان است كه اطلاعات ارزشمندى راجع به ثروت‌هاى معدنى ارمنستان به جا گذاشته است.

مورخ ارمنى، ليونتسيوس ياد مى‌كند كه از حدود پايان قرن هشتم ميلادى،


[١] . اين عدد برحسب آمارهاى تقريبى است كه جمعيت جهان را در هشت هزار سال پيش از ميلاد، پنج‌ميليون نفر و در پنج هزار سال پيش از آن، ده ميليون و در سه هزار سال پيش از آن، چهل ميليون و در هزار سال پيش از آن، صد ميليون و در هزار سال پس از ميلاد، ٢٧٥ ميليون و در سال ١٦٥٠ ميلادى، ٥٤٥ ميليون نفر تخمين زده است. اين آمارها براساس حساب معروف(F .A .O ) است( مفاهيم جغرافيّة فى القصص القرآنى، ص ٣٠٤). با اين حساب، جمعيت جهان در سال ٥٥٠ پيش از ميلاد، ١٦٨ ميليون نفر تخمين زده مى‌شود كه سهم سرزمين‌هاى آذربايجان، ارمنستان، داغستان و گرجستان در آن دوران( براساس يك‌صدم)، نزديك به ١٧٠ هزار نفر مى‌شود.

[٢] . شاعر و نويسنده بزرگى از اهل موصل است كه در سال ٦٣٦ ه/ ١٢٣٨ م وفات يافت.