قصه در قرآن - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٢٩ - تمدن بشر در روزگار ذوالقرنين
خشايار شاه است. همچنين كاوشگران در سرورستان و فيروزآباد به طاقها و گنبدهايى مربوط به بناهايى قديم دست يافتهاند كه به اعتقاد دانشمندان، از بقاياى عصر كورش كبير است. همچنين سنگى مكعب شكل- كه به تخت طاووس شناخته مىشود- در پاسارگاد و در نزديكى مقبره كورش است كه يكى از درگاههاى معبدى قديمى است.
مىتوان به آنچه ياد شد، پروژه بزرگ «كانال سوئز» را- كه درياى سرخ را به درياى مديترانه متصل مىكند- افزود. نخستين كسى كه فرمان حفر آن را صادر كرد، داريوش اول، از پادشاهان هخامنشى بود كه پس از چيره شدن بر مصر و سرزمينهاى آفريقايى مجاور آن، اقدام به اين كار كرد. در كرانههاى كانال، كتيبههايى كشف شده است كه به روشنى، بر رفتار خوب پادشاهان ايران با مردمان ديگر سرزمينهاى تحت اختيار آنان دلالت دارد. اين امر نشان دهنده تمدن پيشرفته آن روزگارِ امپراطورى فارس است.[١]
نمونههاى فراوانى در اينباره وجود دارد كه همگى به اين پرسش ياد شده- كه آيا پيشرفت و تمدن ايران به درجهاى رسيده بود كه توان تخصص و مهندسى ساخت سدها و كارهاى عمرانى را داشته باشد- پاسخ مثبت مىدهد.
از توضيحات مبسوطى كه ياد شد، اين نتيجه به دست مىآيد كه كورش توانست دانش و تجربه، مهندسان كارآزموده و نظارت بر اجراى كار را به ساكنان منطقه دشتهاى قفقاز، درياى خزر و درياى سياه پيشكش كند.
براساس برداشتى كه از آيه كرديم، امكاناتى كه ممكن است ذوالقرنين از مردمان صلحجو و نرمخوى منطقه درخواست كرده باشد، به شرح زير است:
[١] . بنگريد به: تاريخ ايران، ص ١٢٤- ١٣٢.