قصه در قرآن - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١١٠ - به سوى منطقه سد
و در ميانه اين كوهها، شكافى به نام تنگه «داريال» قرار داشت. در شمال اين ديواره كوهستانى، گروههاى يأجوج و مأجوج و در جنوب آن، مردمانى بىبهره از تمدن زندگى مىكردند كه قرآن آنان را اين گونه توصيف مىكند: «لا يَكادُونَ يَفْقَهُونَ قَوْلًا»؛ يعنى ارتباط و گفتوگو با آنان دشوار بود. اين مطلب بنابر اين تفسير است كه «من دونهما» را به منطقه پيش از سد معنا كنيم، نه پشت آن؛ چنانكه گذشت.
كورش تصميم گرفت با گذر از مناطق كوهستانى و صعب العبور كردستان، به سوى آنان در شمال، به راه افتد. مناطق كوهستانى كردستان از مناطق مرتفع آسيايى است و رشته كوههاى به هم پيوستهاى كه از شمال عراق، شرق و جنوب شرق تركيه و غرب ايران به هم مىپيوندد، آن را پوشانده است. كردها از سال ٢٤٠٠ پيش از ميلاد، در آنجا سكونت داشتند. در اين ناحيه گذرگاههاى شناخته شدهاى براى عبور كاروانهاى بازرگانى و ستونهاى سپاهيان عازم جنگ وجود دارد. اين گذرگاهها در مسير ارتباطى ميان قلب آسيا، خاور دور، آسياى صغير و شام قرار دارد.
كردها افزون بر راهنمايى كاروانها، شبانى پيشه كرده و گلههاى گوسفند و بز فراهم آورده بودند. آنان زندگى عشايرى داشتند و براى به دست آوردن چراگاه و تأمين علوفه دامهاى خود، به كوچهاى شبه منظم فصلى مىرفتند.
كورش از سرزمين پر فراز و نشيب و صعب العبورى گذشت كه سرشار از مواد اوليه غذايى بود و آذوقه غذايى سربازان، به آسانى فراهم مىشد. كورش از آنجا، مسير خود را از شمال به سمت شرق تغيير داد تا به درياچه اروميه- كه «تلخ رود» به آن مىريزد- رسيد. اين درياچه بزرگترين درياچه ايران است و در شمال غربى ايران، در استان آذربايجان قرار دارد. طول اين درياچه به ١٣٠ كيلومتر و بيشترين عرض آن به ٥٠ كيلومتر مىرسد. اين درياچه، كم عمق است و ژرفاى آن از ٢١ متر تجاوز نمىكند.
در كنار تپه «كورجين» قلعهاى قديمى قرار دارد كه رو به روى ساحل «سلماس»،