درآمدى بر تفسير جامع روايى - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٥٨ - دو بيان شأن نزول شمارى از آيات

دگرگون ساختن شأن نزول آيات ٢٠٤ و ٢٠٧ سوره بقره نقل كرده، اشاره كرد:

وى گزارش كرده كه «معاويه به سمرة بن جندب، صد هزار درهم داد كه روايت كند آيه: «وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يُعْجِبُكَ قَوْلُهُ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ يُشْهِدُ اللَّهَ عَلى‌ ما فِي قَلْبِهِ وَ هُوَ أَلَدُّ الْخِصامِ\* وَ إِذا تَوَلَّى سَعى‌ فِي الْأَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيها وَ يُهْلِكَ الْحَرْثَ وَ النَّسْلَ وَ اللَّهُ لا يُحِبُّ الْفَسادَ؛ از مردم، كسانى هستند كه گفته‌شان در زندگى اين دنيا تو را به تعجّب وا مى‌دارد و خدا را شاهد مى‌گيرد بر آنچه در دستش است، و حال آن كه او سخت‌ترين دشمن است. و هر گاه برگردد، كوشش مى‌كند كه در زمين فساد نمايد و كشت و نسل را نابود كند. و خداوند تباهكارى را دوست ندارد»،[١] در باره امام على عليه السلام نازل شده و آيه‌ «وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْرِي نَفْسَهُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللَّهِ وَ اللَّهُ رَؤُفٌ بِالْعِبادِ؛ و از ميان مردم، كسى است كه جان خود را براى طلب خشنودى خدا مى‌فروشد، و خدا نسبت به [اين‌] بندگان مهربان است»،[٢] در باره ابن ملجم نازل گرديده است! و در واقع، شأن نزول آيات ياد شده را به عكس نمايد!

سمرة بن جندب، حاضر نشد كه با اين قيمت، دست به چنين اقدامى بزند. معاويه، مبلغ معامله را به دويست هزار درهم افزايش داد، باز هم قبول نكرد. معاويه، سيصد هزار درهم پيشنهاد كرد؛ امّا باز هم نپذيرفت تا اين كه سرانجام با چهار صد هزار درهم معامله جوش‌

[١]. بقره: آيه ٢٠٤- ٢٠٥.

[٢]. بقره: آيه ٢٠٧.