گاهى براى انسان مشكلاتى پيش مى‌آيد و او تصورات غلطى پيش خودش مى‌كند. ممكن است با بدبينى، مشكل را به خداوند متعال نسبت دهد و با خود بگويد: خداوند كه قدرت دارد مشكل مرا حل كند، پس چرا به فرياد ما نمى‌رسد و اين مشكل ما را برطرف نمى‌كند؟! معلوم مى‌شود او خير مرا نمى‌خواهد يا اين‌كه مرا رها ساخته است! اين معنايش سوءِظنّ به خداوند تبارك وتعالى است. [١]

از اين فرمايش حضرت استفاده مى‌شود كه: انسان بايد هميشه به خداوند حسن ظنّ داشته باشد. [٢] و هرگز به ذهنش خطور نكند كه خداوند انسان را فراموش كرده است و مى‌خواهد او را گوشمالى دهد و عنايتش را از انسان برداشته‌ [٣] است.

[١]. با توضيحاتى كه قبلًا داده شد معلوم مى‌شود كه جايى براى بد گمانى به خداوند تبارك و تعالى وجود ندارد. اگر معرفت نسبت به او صحيح باشد انسان به اين نتيجه خواهد رسيد كه در صورتى كه مصلحت عبد در چيزى باشد خداوند حتماً و به يقين او را محروم نمى‌كند و حتى او را مورد عنايت قرار مى‌دهد.

[٢]. قَالَ رَسُولُ اللَّهِ عليه و آله السلام يَحْكِى عَنْ رَبِّهِ تَعَالَى: أَنَا عِنْدَ حُسْنِ ظَنِّ عَبْدِى بِى يَامُحَمَّدُ فَمَنْ زَاغَ عَنْ وَفَاءِحَقِيقَهِ مُوجِبَاتِ ظَنِّهِ بِرَبِّهِ فَقَدْ أَعْظَمَ الْحُجَّهَ عَلَى نَفْسِهِ وَ انَ مِنَ الْمَخْدُوعِينَ فِى أَسْرِ هَوَاه. (بحارالأنوار، ج ٦٧، باب ٥٩، ص ٣٢٣) رسول اكرم (ص) فرمود: خداوند مى‌فرمايد: من با مؤمن با حسن‌ظنش رفتار مى‌كنم، اى محمد! هر كس حسن‌ظن به خداوند را از دست بدهد دلش تاريك مى‌گردد و وفا را از دست مى‌دهد، اين شخص حجت را بر خود تمام كرده و در دام هواى نفس خود گرفتار آمده است.

[٣]. عَنْ أَبِى‌عَبْدِاللَّهِ (ع): إِنَّ اللَّهَ لَيَتَعَاهَدُ عَبْدَهُ الْمُؤْمِنَ بِالْبَلَاءِ كَمَا يَتَعَاهَدُ الْغَائِبُ أَهْلَهُ بِالطُّرَفِ وَ إِنَّهُ لَيَحْمِيهِ الدُّنْيَا كَمَا يَحْمِى الطَّبِيبُ الْمَرِيض (بحارالأنوار، ج ٦٤، باب ١٢، ص ١٩٦) خداوند متعال مؤمن را با گرفتارى‌ها و مصيبت‌ها مورد نوازش و مرحمت قرار مى‌دهد، همان گونه كه مسافران براى خانواده‌هاى خود هديه مى‌آورند، خداوند دنيا را از بنده مؤمن خود نگه مى‌دارد همان گونه كه طبيب بيمارى را از شخص دفع مى‌كند.