اخلاق فاضل - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٢٧٥ - درس چهل و يكم مطالعه حالات ائمه و بزرگان
«أَلَا وَ إِنَّكُمْ لَا تَقْدِرُونَ عَلَى ذَلِك» [١].
بدانيد كه شما توانايى چنين كارى را نداريد.
به همين دليل، اين فكر در ذهن انسان ايجاد مىشودكه اگر ما ميليونها سال عمر كنيم و در اين ساليان دراز، نهايت زهد و تقوا را داشته باشيم، باز هم ممكن نيست به مقام امامِ معصوم برسيم. البته شيطان هم اين توهم را تقويت مىكند و در نتيجه چنين شخصى از مرحله تأثيرپذيرى دور خواهد شد و نمىتواند از اهل بيت: به عنوان بهترين الگوها استفاده كند؛ چرا كه وقتى انسان، چنين فاصله دورى را ميان خودش و معصومين: ملاحظه كرد و تصور كرد كه با هيچ تلاش و كوششى نمىتواند اين فاصله را از ميان بردارد و به مقام آنان برسد، ديگر احساس تكليف براى دسترسى به ايشان نمىكند.
در حالى كه چنين شخصى ابتدا بايد چگونگى زندگى ائم معصومين: و اميرالمومنين (ع) را مدّ نظر قرار دهد و سپس بداند كه از كدام زاويه از زواياى زندگى ايشان مىتوان الگو بردارى كرد. اگر آنان از اول شب تا صبح سجده هاى طولانى انجام مىدادند و هر سه روز يك بار قرآن را ختم مىكردند، او نيز در همين مسير قدم بردارد و از آن بزرگواران به عنوان الگويى شايسته در زندگى و عبادت سرمشق بگيرد؛ اگرچه به صورت كامل نتوان مانند ايشان بود.
اميرالمومنين (ع) مىفرمايد:
«أَلَا وَ إِنَّكُمْ لَا تَقْدِرُونَ عَلَى ذَلِكَ وَ لكن أَعِينُونِى بِوَرَعٍ وَ اجْتِهَادٍ وَ عِفَّهٍ وَ سَدَاد». [٢]
البته شما توان آن را نداريد مانند من زندگى كنيد، امّا با پارسايى، تلاش، پاكدامنى و درستى مرا يارى و همراهى كنيد.
مرحله دوم، مطالعه وملاحظه حالات و زندگى بزرگان است؛ البته در اين مرحله جاى اين شبهه نيست كه ما كجا و شيخ انصارى كجا! چراكه او نيز مانند ما انسانى عادى است؛ بنابراين مراجعه به حالات بزرگان و مطالع زندگى آنان مىتواند براى
[١]. نهج البلاغه، نامه ٤٥، ص ٤١٦.
[٢]. همان.