روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٢٥٤ - روزشمار جنگ شنبه /٢٥ آبان ١٣٦٤ /٣ ربیع الاول ١٤٠٦ /١٦ نوامبر ١٩٨٥
١
رسانه های خارجی به بررسی و تفسیر سفر دکتر ولایتی به سه کشور سوریه، لیبی و الجزایر پرداختند. رادیو بی بی سی دراین باره گزارش داد: «به نظر می رسد که رئیس جمهور ایران از دولت های لیبی، الجزایر و سوریه خواسته است که کنفرانس عالی بعدی خود را در تهران برگزار کنند. این چهار دولت ازجمله دولت هایی هستند که خود را کشورهای مترقی اسلامی می خوانند. امروز وزیر خارجه ایران با کاغذهایی از رئیس جمهور خامنه ای برای آن دولت ها، تهران را به قصد دمشق و طرابلس و الجزایر ترک کرد. وی در فرودگاه گفت: حامل پیامی از رئیس جمهور ایران برای رؤسای جمهور کشورهای دوست است. از محتوای پیام اطلاعی در دست نیست، ولی از گزارش های غیررسمی چنین برمی آید که علی خامنه ای سران آن کشورها را به تشکیل جلسه ای در تهران دعوت کرده است. چنانچه چنین کنفرانسی در تهران ترتیب یابد علاوه برآنکه فرصتی برای رفع اختلافات پدید خواهد آمد، برای ایران نیز اعتباری کسب خواهد شد و موضع ایران را در منطقه خلیج فارس دربرابر عراق و متحدانش تقویت خواهد کرد. انتظار نمی رود که ایران بخواهد این کنفرانس را وسیله ای برای ختم جنگ با عراق قرار دهد. از میان آن سه کشور عربی، الجزایر سخت خواستار شروع مذاکره و برقراری آتش بس بین ایران و عراق است. دولت الجزایر به علاوه کوشش های مخفیانه ای برای بهبود روابط ایران با جهان غرب و به ویژه با فرانسه آغاز کرده است. الجزایر همچنین خواستار برقراری روابط دوستانه بین ایران و دولت های میانه رو عربی مانند عربستان سعودی است.»[١]
رادیو اسرائیل نیز سفر دکتر ولایتی را چنین منعکس کرد: «وزیر خارجه جمهوری اسلامی ضمن گفت وگویی با خبرگزاری دولتی در فرودگاه مهرآباد، ادعا کرده که روابط بسیار نزدیکی بین جمهوری اسلامی با کشورهای سوریه، لیبی و الجزایر وجود دارد. ولی به گفته وی اخیراً تحولاتی رخ داده که ایجاب می کند مذاکراتی صورت گیرد. آقای ولایتی همچنین مدعی گردیده که رژیم اسلامی تهران همراه با سوریه، لیبی و الجزایر در خط مقدم جنگ با صهیونیزم قرار دارند و اضافه کرد که درحال حاضر توطئه های مشترکی علیه این کشورها صورت می گیرد. محافل مطلع ابراز عقیده می کنند که مذاکرات بین سوریه و اردن به ویژه مسافرت اخیر نخست وزیر اردن به دمشق و گفت وگوهای ممتد وی با پرزیدنت حافظ اسد، به شدت نگرانی سران جمهوری اسلامی ایران را برانگیخته است. گزارش هایی حاکی است که نزدیک شدن سوریه به اردن موجب هشدارهایی ازجانب تهران به دمشق گردیده و حتی از صدور نفت مجانی ایران به سوریه نیز جلوگیری به عمل آمده است.
اعلامیه های تسکین دهنده دمشق نیز که برای آرامش مقامات حکومت تهران ارسال گردیده، موجب تسکین آنان نشده و به ویژه ادامه راه دمشق ازجانب لیبی و نگرش الجزایر به غرب، موجبات عدم رضایت و نگرانی مقامات اسلامی تهران را فراهم آورده زیرا بدین ترتیب
[١] ٤٠. مأخذ ١٠، صص ٢٠ - ١٩، رادیو بی بی سی، ٢٥/٨/١٣٦٤.