آثار الباقية في شرح الحاشية - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٠٢ - مقدمات تمثيل

متن : و العمدة فى طريقه الدّوران و التّرديد:

ترجمه : مصنّف گويد :

عمده در طريق تمثيل دوران و ترديد است .

حاشيه : قوله : و العمدة فى طريقه الدّوران و التّرديد :

اعلم انّه لا بدّ فى التمثيل من مقدّمات ثلاث :

الاولى : انّ الحكم ثابت فى الاصل اعنى المشبّه به .

الثّانية : انّ ذلك الوصف موجود فى الفرع اعنى المشبه، فانّه اذا تحقّق العلم بهذه المقدّمات الثلاث ينتقل الذهن الى كون الحكم ثابتا فى الفرع ايضا و هو المطلوب من التّمثيل .

ثمّ المقدمة الاولى و الثالثد ظاهرتان فى كلّ تمثيل و انّما الاشكال فى الثّانية و بيانها بطرق متعدّده فصلّوها فى كتب اصول الفقه و المصنّف ذكر ما هو العمده من بينها و هو طريقان .

ترجمه :

مقدمات تمثيل‌

مرحوم محشّى در ذيل كلام مصنّف يعنى « و العمدة فى طريقه الخ » ميفرمايد :

در تمثيل سه مقدّمه لازم است :

١- حكم در اصل يعنى مشبه به ثابت باشد .

٢- آنكه علّت حكم در مشبه به فلان وصف معلوم باشد .

٣- وصف مذكور در فرع يعنى مشبّه نيز ثابت باشد .

و پس از علم باين سه مقدّمه ذهن منتقل ميشود كه حكم در فرع نيز بايد ثابت باشد و مطلوب در تمثيل همين امر است .

آثار الباقية في شرح الحاشية، ص