گفته‌اند . هر چه باشد اینها هم گروهی از بشر هستند ، اشتباهاتی در حرفهایشان هست گاهی در اخلاق صوفیانه ما ضد این تعبیر اسلامی دیده می‌شود اساسا گروهی از متصوفه پیدا شدند که اینها را ملامتیان یا ملامیه می‌گفتند ملامیه روششان این بود که می‌گفتند برای اینکه نفس اماره را ذلیل کنیم‌ باید هر چه می‌توانیم خودمان را در نظرها خاکسار بکنیم ( شاید درویشهای‌ خاکساری هم که الان می‌گویند ، لااقل این اسم از همان زمان مانده ) کسی برای‌ ما ارزشی قائل نباشد ، و در واقع عزت نفس را از دست بدهیم .

اشتباه سعدی و برخی از متصوفه

من مکرر گفته ام که این شعر سعدی تعبیر صحیحی نیست علی رغم اینکه سعدی‌ نصایح بسیار سودمندی دارد که از متن اسلام گرفته شده است ولی در سخنانش‌ این چیزها هم هست :

من آن مورم که در پایم بمالند

نه زنبورم که از نیشم بنالند

من افتخار می‌کنم که یک مورچه ام که زیر دست و پاها پامال می‌شوم ، زنبور نیستم که مردم از نیش من ناله کنند این درست نیست . زبان حال‌ یک مسلمان این است :

نه آن مورم که در پایم بمالند

نه زنبورم که از نیشم بنالند

مگر امر دائر است که انسان یا مور باشد و یا زنبور ؟ ! نه مور باش و نه زنبور . بعد می‌گوید :

چگونه شکر این نعمت گزارم

که زور مردم آزاری ندارم

من خدا را شکر می‌کنم که زور ندارم کسی را بیازارم ! خوب زور نداری‌