حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٥٣٨
پژوهشى درباره احاديث مربوط به تعداد امامان
بر پايه احاديثى كه در فصل نهم آمد ، پيامبر خدا دوازده نفر از خاندان خود را يكى پس از ديگرى به عنوان جانشينان خود و امامان و رهبران آينده جهان اسلام ، به امّت ، معرّفى كرده است . اين متون را به دو دسته مى توان تقسيم كرد : دسته اوّل ، احاديثى كه در منابع روايى پيروان اهل بيت عليهم السلام آمده است . سند اين احاديث ، صحيح و معتبر است و دلالت آنها نيز بر مبناى پيروان اهل بيت ، در موضوع امامت ، روشن و غيرقابل ترديد است . بسيارى از اين احاديث ، در اين فصل ، نقل شد . دسته دوم ، احاديثى كه منابع اهل سنّت از پيامبر خدا روايت كرده اند . اين احاديث نيز بر مبناى اهل سنّت از صحّت و اعتبار لازم برخوردارند ؛ ليكن دلالت آنها به وضوحِ دلالت احاديث دسته اوّل نيست و از اين رو ، احتمالات مختلفى در تبيين مقصود از آنها ذكر شده است . در اين پژوهش ، علاوه بر ارزيابى سند اين دسته از احاديث ، روشن خواهد شد كه مقصود از آنها نيز ، چيزى جز مدلول روايات دسته اوّل نيست .
١ . ارزيابى سند احاديث
در زمينه ارزيابى سند احاديث مربوط به تعداد خلفا ، چند نكته قابل ذكر است :