روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٣٣٧
[مهر ماه ١٣٠٠]
شنبه ١ مهر ١٣٠٠/ ٢٤ سپتامبر ١٩٢١/ ٢١ محرم ١٣٤٠
* تحكيم و تثبيت موقعيت كابينه دولت
يك ساعت قبل از ظهر جلسه خصوصى نمايندگان در مجلس شوراى ملى تشكيل شد. اين جلسه كه موضوع آن تثبيت موقعيت كابينه بود، تا نزديك ظهر ادامه داشت. جلسه خصوصى نمايندگان نزديك غروب مجددا تشكيل شده و مذاكرات ادامه يافت و در پايان نمايندگان با توجه به موقعيت و شرايط كشور و خطر بروز بحران، با اكثريت پنجاه و پنج نفر به تحكيم موقعيت كابينه رأى دادند. ١
* تصرف شهرهاى لاهيجان، رودسر و لنگرود
نيروهاى ميرزا كوچك خان موفق شدند نيروهاى دولتى را به عقب رانده و شهرهاى لاهيجان، رودسر ٢ و لنگرود ٣ را تصرف نمايند. وزير جنگ با ارسال تلگرافى به سعد الدوله دستور داد:
كه نيروهاى مستقر در آن جبهه بدون اجازه او اقدام به ضد حمله ننمايند. ٤
* فتح اليك
نيروهاى نظامى ژاندارمرى مشهد كه از ديروز با سالار خان بلوچ و نيروهاى تحت امرش در كوههاى اطراف «اليك» درگير شده بودند، بالاخره امروز توانستند «اليك» را نيز، تحت تصرف خود درآورند. ٥
* فشار انگليس بر ايران
به دنبال ارسال پيشنهاد «مك لين» ٦ از سوى وزارت خارجه انگليس به خزانهدارى آن كشور، امروز اين خزانهدارى از وزارت خارجه تقاضا كرد: صورتحساب بدهىهايى كه به دولت ايران عرضه مىشود، كليه كمكها را دربر گيرد. ٧ زيرا بعضى از اقلام احتمالا منجر به مباحثات طولانى خواهد شد ولى مطلوبيت دستيابى به توافق نهايى بر سر كليه ادعاهاى دولت انگليس عليه ايران و خطر اينكه، تأخير در اين زمينه ممكن است موقعيت ادعاها را در مورد مساعدههاى مورد بحث با اشكالات بيشترى مواجه كند، بر آن مىچربد. ٨
* ورود نماينده حكومتنظامى تهران به دماوند
نماينده حكومتنظامى تهران براى رسيدگى به دعاوى متظلمين و متحصنين تلگرافخانه دماوند، وارد اين شهر شد و سپس به اتفاق حكمران دماوند به تلگرافخانه رفت و مشكلات و اختلافات پديد آمده بين اهالى و حكمران را بررسى كرد. ٩
______________________________
(١). روزنامه ايران، ٢/ ٧/ ١٣٠٠، ص ١.
(٢). رودسر در قسمت شرقى گيلان واقع شده است. اين منطقه از طرف شمال و شمالشرقى به درياى خزر و از طرف جنوب به خط الرأس ارتفاعاتى كه بين گيلان و شهرستان قزوين قرار دارد محدود است و شهرستان تنكابن در شرق و لنگرود و ديلمان در غرب آن قرار دارند.
(٣). لنگرود شهرى است كه در كنار راه رامسر به لاهيجان، ميان كياكلا و ديوشل واقع شده است. اين شهر از طرف شمال و غرب به لاهيجان، از شرق به درياى خزر و رودسر و از جنوب به املش محدود مىگردد.
(٤). جنبش ميرزا كوچك خان بنابر گزارشهاى سفارت انگليس، ص ٥٠.
(٥). قيام خراسان، ص ٢١٦- ٢١٤.
(٦). مك لين پيشنهاد كرده بود كه طرح پيشنهادى آرميتاژ اسميت يعنى يك كاسه كردن كليه قرضههاى انگليس به ايران و تسويه فورى آنها اجرا شود(١ /ps /٠١ /٠٢٩ /٠٦٢٤) .
(٧). اين درخواست خزانهدارى انگليس، هدف پيشنهادى «مك لين» را كه عبارت بود از بهدست گرفتن كنترل منابع عايدات ايران، پيش از آنكه اين كشور بتواند خود را از چنگال كنترل مالى دولت انگليس آزاد سازد، بر باد فنا مىداد. (م).
(٨).Treasury to Fo ٤٢ Sept ١٢٩١ .١ /ps /٠١ /٠٢٩ /١٤٣٤ .
(٩). روزنامه اتحاد، ٣/ ٧/ ١٣٠٠، ص ٢.