روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ١٤٤
محاسبات ايشان رسيدگى شده است مخصوصا محاسبات تمبرها و غيره كه بالغ بر چند صد هزار تومان است از ايشان دريافت گرديده است يا مثل ساير همكاران خود بدون پرداخت حساب رهسپار اروپا خواهد شد. بعلاوه مىشنويم كه همهروزه باز به اداره پست حاضر مىشود، جاى بسى تعجب است. جواب سؤالات فوق را هرچه زودتر منتظريم ...» ١٠
* استخدام سيف اللّه خان در ژاندارمرى
سيف اللّه خان (سيف اللّه خان شهاب) ١١ نايب سرهنگ سابق بريگاد مركزى و از صاحبمنصبان قديمى ژاندارمرى با حكم عمومى ژاندارمرى دولتى، مجددا با همان رتبه به خدمت نيروهاى ژاندارمرى درآمد. ١٢
[تصوير] سيف اللّه شهاب
______________________________
(١). در جنگ جهانى اول زمانى كه رضا خان
درجه سرهنگى و فرماندهى گردان پياده همدان را به عهده داشت، پس از وقوع انقلاب
اكتبر روسيه، با زمينهسازى انگليسىها به عنوان مهرهاى براى تصفيه لشكر قزاق،
ضمن موفقيت در كنار زدن آنها در ١٢٩٦ ش، به رياست فوج تيراندازان همدان منصوب شد.
اين اقدام رضا خان كه نخستين مورد همكارى وى با انگليسىها بود، به كودتاى اول رضا
خان معروف شده بود. (تاريخ مختصر احزاب سياسى، ج ١، ص ٧٣- ٧٧). البته برخى از
پژوهشگران نيز اين مطالب را خلاف واقع و در جهت بزرگنمايى رضا خان دانستهاند.
(م).
(٢). روزنامه شرق نزديك، ٥ مى ١٩٢١.
(٣). مراسله رياست وزرا به وزارت ماليه، ١٥/ ٢/ ١٣٠٠، اسناد ملى ايران، شم ت ٣- ٨١٠٠١.
(٤). «مك لين» سالها در مقامهاى مختلف در ايران خدمت كرده بود، از جمله كارمند بانك شاهنشاهى و نماينده بريتانيا در كميسيون مختلط مالى و وابسته تجارى افتخارى، در بازگشت به لندن در ١٩٢٠ (١٢٩٩ ش)، مشاور وزارت خارجه در امور مالى شد. (سياست انگليس ...، ص ٢٧٧ و ٢٨٨).
(٥). فهرست «مك لين» از مطالبات بريتانيا شامل چند قلم مورد اختلاف بود، ليكن به خاطر تسويه فورى، او پيشنهاد كرد كه انگليس بدوا فقط تقاضاى پرداخت آن مطالباتى را بكند كه طرفين آن را به منزله قرضه پذيرفتهاند.
(٦).
Memorandum by Maclan, ٥ May ١٢٩١. L/ PS/ ٠١/ ٠٢٩/ ٤٩٢٢
. (٧).
Report of a conversation with KaraKhan on ٥ May ١٢٩١, in Dept Overscas Trade to India office ٦٢ May ١٢٩١, L/ PS/ ٢١٩/ ٩٤٥٢
. (٨). اسناد وزارت خارجه، س ١٣٣٩ ق، ك ٤٦، پ ٥، ص ١٨٩.
(٩). قبل از روزنامه وطن، روزنامه جارچى ملت نيز با انتشار كتابچهاى پنجاه صفحهاى با عنوان «كشف حقيقت» عملكرد «موليتر» را زير سؤال برده بود (اسناد وزارت خارجه، س ١٣٣٩ ق، ك ٤٧، پ ٢٧، ص ٢٢ و ٥١).
(١٠). روزنامه وطن، ١٥/ ٢/ ١٣٠٠، ص ٢.
(١١). سيف اللّه شهاب در سال ١٢٧٠ ش، در تهران متولد شد. تحصيلات ابتدايى و مقدماتى را در تهران و تحصيلات متوسطه را در مدرسه فرانسوى بيروت به پايان برد. در سال ١٢٨٩ ش، از طرف دولت به اروپا اعزام شد تا در رشته نظامى تحصيل نمايد. وى پس از ورود به پاريس به مدرسه عالى سوارهنظام «سومور» وارد شد و دوره تحصيلى دانشكده مزبور را به پايان رساند. در سال ١٢٩٣ ش، وارد قزاقخانه گرديد و مراحل ترقى را به سرعت پيمود. در سال ١٣٠١ ش، در جنگ عليه سميتقو و فتح قلعه چهريق فرمانده ستون بود. در سال ١٣٠٧ ش، فرمانده اردوى نظاميان دولتى عليه بختيارىها شد. در سال ١٣٠٨ به همراه سرلشكر حبيب اللّه خان شيبانى مأمور سركوب غائله فارس شد. پس از دفع غائله فارس و ايجاد امنيت نسبى در آن منطقه در سال ١٣١٠ ش، به علت يك خبط نظامى تحويل دادگاه گرديد و به دو سال زندان محكوم شد و پس از پايان زندان از ارتش اخراج گرديد و در وزارت معارف مشغول به كار شد و زبان فرانسه تدريس مىكرد. بعد از شهريور ١٣٢٠ و تبعيد و خروج رضا شاه تعدادى از افسران اخراجى ارتش به خدمت دعوت شدند، سيف اللّه شهاب نيز از اروپا به ايران آمد و با درجه سرتيپى به رياست ركن يكم ستاد ارتش گمارده شد و بعدها به معاونت ستاد رسيد و سرانجام فرماندهى دانشكده افسرى نيز به او محول گرديد. شهاب توسط يكى از دانشجوى اخراجى به نام ارونقى خراسانى در مرداد ١٣٢١ ش، هنگامى كه كادر دانشكده افسرى به اردوگاه اقدسيه اعزام شده بودند مورد اصابت گلوله قرار گرفت و درگذشت. وى هنگام مرگ پنجاه سال داشت. نام خانوادگى وى قبلا افغان بود. همسر وى دختر حاج ميرزا يحيى دولتآبادى بود. (شرح حال رجال سياسى و نظامى، ج ٢، ص ٨٨٧ و ٨٨٨).
(١٢). حكم عمومى ژاندارمرى دولتى، اسناد ملى ايران، شم ت- ٣- ٨١٠٠١.