روز شمار تاريخ معاصر ايران
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص
٤٩٦ ص
٤٩٧ ص
٤٩٨ ص
٤٩٩ ص
٥٠٠ ص
٥٠١ ص
٥٠٢ ص
٥٠٣ ص
٥٠٤ ص
٥٠٥ ص
٥٠٦ ص
٥٠٧ ص
٥٠٨ ص
٥٠٩ ص
٥١٠ ص
٥١١ ص
٥١٢ ص
٥١٣ ص
٥١٤ ص
٥١٥ ص
٥١٦ ص
٥١٧ ص
٥١٨ ص
٥١٩ ص
٥٢٠ ص
٥٢١ ص
٥٢٢ ص
٥٢٣ ص
٥٢٤ ص
٥٢٥ ص
٥٢٦ ص
٥٢٧ ص
٥٢٨ ص
٥٢٩ ص
٥٣٠ ص
٥٣١ ص
٥٣٢ ص
٥٣٣ ص
٥٣٤ ص
٥٣٥ ص
٥٣٦ ص
٥٣٧ ص
٥٣٨ ص
٥٣٩ ص
٥٤٠ ص
٥٤١ ص
٥٤٢ ص
٥٤٣ ص
٥٤٤ ص
٥٤٥ ص
٥٤٦ ص
٥٤٧ ص
٥٤٨ ص
٥٤٩ ص
٥٥٠ ص
٥٥١ ص
٥٥٢ ص
٥٥٣ ص
٥٥٤ ص
٥٥٥ ص
٥٥٦ ص
٥٥٧ ص
٥٥٨ ص
٥٥٩ ص
٥٦٠ ص
٥٦١ ص
٥٦٢ ص
٥٦٣ ص
٥٦٤ ص
٥٦٥ ص
٥٦٦ ص
٥٦٧ ص
٥٦٨ ص
٥٦٩ ص
٥٧٠ ص
٥٧١ ص
٥٧٢ ص
٥٧٣ ص
٥٧٤ ص
٥٧٥ ص
٥٧٦ ص
٥٧٧ ص
٥٧٨ ص
٥٧٩ ص
٥٨٠ ص
٥٨١ ص
٥٨٢ ص
٥٨٣ ص
٥٨٤ ص
٥٨٥ ص
٥٨٦ ص
٥٨٧ ص
٥٨٨ ص
٥٨٩ ص
٥٩٠ ص
٥٩١ ص
٥٩٢ ص
٥٩٣ ص
٥٩٤ ص
٥٩٥ ص
٥٩٦ ص
٥٩٧ ص
٥٩٨ ص
٥٩٩ ص
٦٠٠ ص
٦٠١ ص
٦٠٢ ص
٦٠٣ ص
٦٠٤ ص
٦٠٥ ص
٦٠٦ ص
٦٠٧ ص
٦٠٨ ص
٦٠٩ ص
٦١٠ ص
٦١١ ص
٦١٢ ص
٦١٣ ص
٦١٤ ص
٦١٥ ص
٦١٦ ص
٦١٧ ص
٦١٨ ص
٦١٩ ص
٦٢٠ ص
٦٢١ ص
٦٢٢ ص
٦٢٣ ص
٦٢٤ ص
٦٢٥ ص
٦٢٦ ص
٦٢٧ ص
٦٢٨ ص
٦٢٩ ص
٦٣٠ ص
٦٣١ ص
٦٣٢ ص
٦٣٣ ص
٦٣٤ ص
٦٣٥ ص
٦٣٦ ص
٦٣٧ ص
٦٣٨ ص
٦٣٩ ص
٦٤٠ ص
٦٤١ ص
٦٤٢ ص
٦٤٣ ص
٦٤٤ ص
٦٤٥ ص
٦٤٦ ص
٦٤٧ ص
٦٤٨ ص
٦٤٩ ص
٦٥٠ ص
٦٥١ ص
٦٥٢ ص
٦٥٣ ص
٦٥٤ ص
٦٥٥ ص
٦٥٦ ص
٦٥٧ ص
٦٥٨ ص
٦٥٩ ص
٦٦٠ ص
٦٦١ ص
٦٦٢ ص
٦٦٣ ص
٦٦٤ ص
٦٦٥ ص
٦٦٦ ص
٦٦٧ ص
٦٦٨ ص
٦٦٩ ص
٦٧٠ ص
٦٧١ ص
٦٧٢ ص
٦٧٣ ص
٦٧٤ ص
٦٧٥ ص
٦٧٦ ص
٦٧٧ ص
٦٧٨ ص
٦٧٩ ص
٦٨٠ ص

روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٦

سرهنگ وستداهل در ١١ آوريل ١٩١٦ جهت گذراندن مرخصى خود به سوئد نمود بيورلينگ را به جانشينى موقت خود انتخاب نمود. (نظم و نظميه در دوره قاجاريه، ص ١٨٩؛ سوئدى‌ها در ايران، ص ٢٢٧- ٢٣٥).

______________________________
(٧). البته در منابع ديگر آمارهاى متفاوتى آمده است از جمله اين‌كه: دو پاسبان در كلانترى‌ها به قتل رسيدند و هفت تن مجروح شدند كه آنها هم به تدريج مردند. اما در تاريخ ٢٤/ ٢/ ١٣٠٠ در جلسه هيئت دولت تصويب شد كه به سه نفر از آژان‌هايى كه در سوم اسفندماه كشته شده بودند مقررى ماهانه پرداخت شود. (اسناد تاريخ معاصر، شم ٤٧٨٦- ن).

(٨). اسناد وزارت خارجه فرانسه، مجلد ١٧، سرى‌E ، ص ٩٤- ٩٦.

(٩). تاريخ مختصر احزاب سياسى ايران، ص ٨٦.

(١٠). اسناد وزارت خارجه فرانسه، مجلد ١٧، ص ٥٣.

(١١). بست و بست‌نشينى: پناه بردن به مكان‌هايى معين، محترم و غالبا مقدس و مصون از تعرض و عمل پناه بردن به آنها. معمولا افراد مجرم يا مغضوب يا مظلوم (براى احقاق حقشان) به آن مكان‌ها پناه مى‌بردند (دانشنامه جهان اسلام، ج ٣، ص ٣٩٥- ٣٩٩).

(١٢). اسناد وزارت خارجه فرانسه، مجلد ١٧، سرى‌E ، ص ٩٤- ٩٦.

(١٣). اسناد وزارت خارجه فرانسه مجلد ١٧، ص ٥١ و تاريخ معاصر ايران، شم ١٩ و ٢٠، س ١٣٨٠، ص ٧٠.

(١٤). كلنل كاظم خان سياح، در سال ١٢٧٤ متولد شد. در شانزده سالگى براى تحصيل در قسمت نظام وارد مى‌شود و به خلاف نظر پدرش كه اصرار مى‌كرد در پزشكى تحصيل كند، نظامى شد وى بعدها جزو كميته آهن شد.

كاظم خان آجودان سابق كلنل «اسمايس» بود. وى از افسران محورى كودتاى سوم اسفند ١٢٩٩ و از جمله هم‌قسم‌شدگان با رضا خان ميرپنج بود و پس از كودتا حكومت‌نظامى تهران بر عهده او بود. مدتى نيز رياست ستاد مشترك را عهده‌دار گرديد. مى‌توان گفت كه ستاره اقبال او با سقوط كابينه سيد ضياء اقول كرد، به‌طورى كه، به همراه سيد ضياء معزول از ايران خارج شد و در برلين به همكارى با افرادى نظير پورداوود و جمالزاده پرداخت.

بعدها سرپرستى هنرستان صنعتى اصفهان را (در سال‌هاى پيش از شهريور ١٣٢٠) به عهده داشت. در سال ١٣١٥ به جرم انتقاد از ديكتاتورى رضا خان زندانى شد. در كابينه محمد على فروغى بعد از شهريور ١٣٢٠ رئيس اداره صنايع اصفهان بود كه «هژير» وزير بازرگانى و پيشه و هنر او را به تهران فراخواند و او را به رياست كارخانه گليسيرين و صابون منصوب كرد. وى پس از شهريور ١٣٢٠، مجدا به همكارى با سيد ضياء در حزب اراده ملى روى آورد. سرانجام سياح در سال ١٣٤٩ ش درگذشت. (تاريخ بيست ساله، ج ١، ص ١٨٩ و ٢٠٣؛ يادها و يادبودها، ص الف و ب؛ مجله بديع، شم ٤، س ١٣٢٨، ص ١٣؛ تاريخ مختصر احزاب سياسى، ج ١، ص ٨٣؛ روزنامه خاطرات عين السلطنه، ج ٨، ص ٥٩٨٩؛ توفان در ايران، ص ٨٥٠).

(١٥). اسناد وزارت خارجه فرانسه، مجلد ١٧ سرى‌E ، ص ٩٤- ٩٦.

(١٦). علاوه‌بر زندان قزاقخانه، زندان‌هاى شهربانى، باغ سردار اعتماد، باغ مجيديه (نزديك قصر قاجار)، شريف‌آباد قزوين، عشرت‌آباد، مبارك‌آباد (نزديك سلطنت‌آباد) و باغ سپهسالار بيرون دروازه شميران و فرمانيه، دزاشيب شميران و كاشان و قم وجود داشتند كه زندانيان در آن مكان‌ها زندانى و تبعيد شدند. (تاريخ بيست ساله ايران، ج ١، ص ٢٣٦- ٢٣٩).

(١٧). همان، ج ١، ص ٢٣٧.

(١٨). خاطرات و سفرنامه، ص ٢١١- ٢١٠.

(١٩). ميوه‌هاى دار، ج ٢، ص ٩٣٢.

(٢٠). خاطرات و تالمات مصدق، ص ١٢٦.

(٢١). تاريخ مختصر احزاب سياسى ايران، ج ١، ص ٨٩.

(٢٢). روزنامه ايران، ٣/ ١٢/ ١٢٩٩، ص ١.

(٢٣). در كتاب رضا شاه اثر رضا نيازمند، در صفحه ٤٦٨ درباره صدور «اعلان حكم مى‌كنم» آمده است كه صدور اين اعلان در دو روز متوالى و دوبار به طور جداگانه بوده است كه يكى مربوط به سوم اسفند و ديگرى مربوط به چهارم اسفند مى‌باشد. منبع اين مطلب كتاب «شرح زندگانى من» معرفى شده است. ولى چنين مطلبى در آن منبع وجود ندارد ضمن آن‌كه در جلد ٣ «شرح زندگانى من» صفحه ٢١٤ به اشتباه تاريخ اين اعلان ١٤ جمادى الثانى ١٣٣٩ آورده شده است. (م).

(٢٤). اسناد ملى ايران، شم ت ٢٩٣٠٠١٤٧٧.

(٢٥). با وجود اينكه برگزارى اجتماعات ممنوع اعلام شده بود ولى در صورتيكه، از حكومت‌نظامى مجوز اخذ مى‌شد، برگزارى اجتماعات ميسر بود. سيد محمد طباطبائى در تاريخ ١٨ ديماه همان سال فوت كرده بود و به نظر مى‌رسد مجلس ترحيم مذكور، از جمله مجالس بزرگداشت چهلم ايشان بوده است. (م).

(٢٦). روزنامه ايران، ٣/ ١٢/ ١٢٩٩، ص ١.

(٢٧). همان.

(٢٨). تلگراف كارگزارى اصفهان به وزارت خارجه، ٤/ ١٢/ ١٢٩٩، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٣٩ ق، ك ٤٦، پ ٥، ص ٤١.

(٢٩). همان.

(٣٠). روزنامه ايران، ٣/ ١٢/ ١٢٩٩، ص ٢.

(٣١). ميوه‌هاى‌دار، ج ٢، ص ٩٣٣.